ટેક્સ પ્લાનિંગ: મૂકેશ પટેલ સાથે ખાસ રજૂઆત

ના રોજ પ્રકાશિત Fri, 31, 2017 પર 17:33  |  સ્ત્રોત : CNBC-Bajar

ધંધા-વ્યવસાયમાં હિસાબ રાખવાની બે પદ્ધતિ રહે છે એમાંથી એક છે રોકડ હિસાબી પદ્ધતિ છે. રોકડ હિસાબી પદ્ધતિમાં સામાન્ય રીતે ઘાલખાદ્યની ચિંતા રહેતી નથી કારણ કે તેમાં રોકડ વ્યવહાર થયો હોય તેને જ આવક તરીકે દર્શાવો છો. જો તમે રોકડ પદ્ધતિમાં કામ કરતાં હોય તો જે આવક થાય ત્યારે દર્શાવવાની હોય છે તે જ રીતે જે ખર્ચ જ્યારે થાય ત્યારે જ દર્શાવવાનો રહે છે. ચૂકવવા પાત્ર રકમ હોય પરંતુ તમે ચૂકવી ન હોય તો તેની કપાત તમે માંગી શકતાં નથી. વેપારી હિસાબી પદ્ધતિમાં ઘાલખાદ્યની ચિંતા રહે છે.


જેમાં માલનું વેચાણ કે સેવાઓ પૂરી પાડી છે તેનું બિલ ઇન્વોઇસ તૈયાર કરો એટલે એ તમારી આવક તરીકે ગણાય છે. હવે જ્યાં સુધી આ આવક જમા નથી થતી ત્યારે કોઇપણ વિવાદ કે અન્ય કારણોસર રકમ આવી નથી તેમ છતાં તેના ઉપર ટેક્સ ભર્યો છે. વર્ષાંતે વસુલી કરવાનું લિસ્ટ તૈયાર કરી લેવું વ્યાજબી રહેશે. કોઇ મોટી રકમની વસુલાત નજીકના સમયમાં આવી શકે તેમ નથી તો એવી રકમને તમે ખર્ચ તરીકે બાદ મેળવી શકો છો.


આકારણી અધિકારીઓ સાથે ધંધાદારીઓના ઘાલખાદ્યના મુદ્દા પર વિવાદ થતાં હતા. ત્યારે ટીઆરએફના કેસમાં સુપ્રીમ કોર્ટે ચુકાદો આપતાં બે સિદ્ધાંતો આપ્યા હતા. પ્રથમ એ કે જો કરદાતાંએ શુદ્ધ બુદ્ધિ સાથે એમના હિસાબી ચોપડામાં ઉધરાણી કે મળવાપાત્ર રકમ ઘાલખાદ્ય તરીકે માંડી વાળી હોય તો તે રકમ ખર્ચ તરીકે બાદ મળવી જોઇએ. આમાં શરત માત્ર એ છે કે આ રકમ માંડીવાળવામાં આવી છે તે અગાઉ તમારી આવકમાં લક્ષમાં લેવાયેલી હોવી જોઇએ. આ ઉપરાંત ઘીરધાર કે બેન્કિંગ બિઝનેસમાં હોય તો તેમાં મૂડીરૂપી નુકસાન તરીકે ગણાશે.

1લી એપ્રિલથી ખાસ ધ્યાન એ રાખવાનું છે કે આવકવેરા કાયદાની કલમ 40A(3) હેઠળ રૂપિયા 10 હજારથી વધુનો મહેસૂલી ખર્ચ રોકડ કે બેરર ચેક તરીકે કરવામાં આવશે તો તે મજરે મળશે નહીં. નાણાંકીય વર્ષ 2017-18થી રૂપિયા 20 હજારની લિમિટ ઘટાડીને રૂપિયા 10 હજાર કરવામાં આવી છે. 1લી એપ્રિલથી રૂપિયા 10 હજારથી વધુનો રોકડ ખર્ચ કર્યો તો તે ધંધાકીય ખર્ચ તરીકે માન્ય રહેશે નહીં. પહેલાં ફક્ત મહેસૂલી ખર્ચ ઉપર જ આ જોગવાઇ અમલી હતી પરંતુ હવે મહેસૂલીની સાથે મૂડી રૂપી ખર્ચ પણ રૂપિયા 10 હજારથી વધુનો રોકડ કે બેરર ચેક સ્વરૂપમાં કરશો તો તે માન્ય રહેશે નહીં.


વ્હાઇટ ગુડ્ઝ કે હાઇવેલ્યુ પ્રોડક્ટના શો-રૂમ ધરાવો છો તેમાં એવી કોઇ મર્યાદા નહોતી કે રોકડમાં વેચાણ કરી શકાય નહીં. કાળાનાણાં પર અંકુશ લાવવા માટે બનાવાયેલી એસઆઈટીની કેટલી ભલામણ સ્વીકારવામાં આવી હતી. આવકવેરા કાયદાની નવી કલમ 269ST દાખલ કરવામાં આવી છે. આ કલમ અનુસાર રૂપિયા 3 લાખથી વધુ રકમ રોકડમાં સ્વીકારવામાં આવશે તો તેના પર 100% દંડ કરવાની જોગવાઇ અંદાજપત્રમાં સૂચિત કરવામાં આવી છે.


પરંતુ અંદાજપત્ર પસાર કરતાં સમયે રૂપિયા 3 લાખની મર્યાદા ઘટાડીને રૂપિયા 2 લાખ કરવામાં આવી છે. એક જ ટ્રાન્ઝેક્શનમાં હપ્તામાં ચૂકવણી કરો તો તે પણ નહીં ચાલે છે. આ ઉપરાંત લગ્નપ્રસંગમાં કેટરીંગ, ડેકોરેશન એમ અલગ અલગ ચૂકવણી માટે રોકડ વ્યવહારો કરો પરંતુ તેમાં ચૂકવણી જ એક વ્યક્તિને થતી હોવાથી તે પણ માન્ય રહેશે નહીં


નવા નાણાંકીય વર્ષથી નવી જોગવાઇ કલમ 269એસટીની જ છે. રોકડ વ્યવહાર અંગેની જોગવાઇ કલમ 269ટી અને 269એસએસ ઘણાં વર્ષોથી અમલી છે. વર્ષ 2015થી એક નવી જોગવાઇ અમલી કરવામાં આવી હતી. રૂપિયા 20 હજારથી વધુ રકમ સ્થાવર મિલકતના વ્યવહાર પેટે સ્વીકારવામાં આવે તો તેના ઉપર 100% સુધી દંડ પેનલ્ટી થઇ શકે છે.


રૂપિયા 10 હજારથી વધુ બેન્ક વ્યાજ, અને કોન્ટ્રાક્ટરને રકમ ચૂકવતાં હોય તો તેના ઉપર નિયત દરે ટીડીએસ કરવાની જોગવાઇ છે. ધંધો-વ્યવસાય કરતાં કરદાતાં ટીડીએસની જોગવાઇ પાલન ન કરે અને રિટર્ન ભરવાની તારીખ સુધીમાં ટીડીએસની કાર્યવાહી ન કરી હોય તો ધંધાકીય ખર્ચ તરીકે જ મજરે ન મળી શકે છે. વર્ષાંતે 31 માર્ચે પ્રોવિઝન કરીને ટીડીએસ કરવા માટે 7ના બદલે 30 દિવસનો સમય આપવામાં આવ્યો છે.


વર્ષમાં બે સમય એવા હોય છે એક સપ્ટેમ્બર અને માર્ચ એન્ડિંગ જ્યારે કારની ખરીદીમાં ઉછાળો આવતો હોય છે. 31 માર્ચ પહેલાં પ્લાન્ટ મશીનરી અને કારની ખરીદી કરવામાં આવતી હોય છે કારણ કે પૂરાં વર્ષનો નહીં પરંતુ અડધા વર્ષનો તો ઘસારો બાદ મળી શકે છે. ઉત્પાદનની પ્રવૃત્તિમાં રોકાયેલા હોય તો વધારાનો ઘસારો પણ બાદ મળી શકે છે.


ઘસારો બાદ મેળવવા માટે માલિકી હોવી જરૂરી છે. માલિકીની સાથે વપરાશ પણ થયેલો હોવો જોઇએ, ધારો કે કાર ખરીદવા માટે ચૂકવણી કરી છે પરંતુ કારનો વપરાશ જ નથી થયો તો તેવા કિસ્સામાં ઘસારો બાદ મળી શકશે નહીં.