ખેડૂતો માટે મોટા સમાચાર: ખાતર કંપનીઓના ગેસના ભાવ 60% વધ્યા, જાણો યુરિયા અને DAPના ભાવ પર શું અસર થશે?

Fertilizer prices India: પશ્ચિમ એશિયા (મિડલ ઈસ્ટ)માં ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને તણાવની અસર હવે ભારતીય બજારો પર પણ જોવા મળી રહી છે. ખાતર બનાવતા પ્લાન્ટ્સમાં ઉપયોગમાં લેવાતા નેચરલ ગેસની કિંમતોમાં 60 ટકાનો તોતિંગ વધારો થયો છે. આ વધારાને કારણે કેન્દ્ર સરકાર પર ખાતરની સબસિડીનો બોજ વધવાની પૂરી શક્યતા છે. નેચરલ ગેસ એ એમોનિયા બનાવવા માટેનું મુખ્ય તત્વ છે, અને સપ્લાય ચેન ખોરવાતા ગેસનો પુરવઠો તેની માંગની સરખામણીમાં 80 ટકા જેટલો મર્યાદિત થઈ ગયો છે.

આ અછતને પહોંચી વળવા માટે ખાતર કંપનીઓ હવે હાજર બજાર (Spot Market) માંથી લિક્વિફાઇડ નેચરલ ગેસ (LNG) ની ખરીદી કરી રહી છે.

ખરીફ 2026 માટે ખાતરની જરૂરિયાત અને સ્ટોક

ખાતર વિભાગના સંયુક્ત સચિવ અપર્ણા એસ. શર્માએ જણાવ્યું કે, આગામી ખરીફ સીઝનમાં ખેતીની માંગને પહોંચી વળવા માટે દેશ પાસે ખાતરનો પૂરતો સ્ટોક છે. ખરીફ 2026 માટે દેશમાં કુલ 3.9 કરોડ ટન ખાતરની જરૂર પડવાનો અંદાજ છે, જ્યારે ગયા વર્ષે આ જરૂરિયાત 3.61 કરોડ ટન હતી.

* 62 લાખ ટન યુરિયા

* 23.3 લાખ ટન DAP

* 56 લાખ ટન P&K ખાતર

આયાત અને ઉત્પાદન પર શું અસર થઈ?

ખાડી દેશોમાંથી ભારત તેની જરૂરિયાતનું 20 થી 30 ટકા યુરિયા, 30 ટકા DAP અને 50 ટકા LNG આયાત કરે છે. ત્યાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષને કારણે માલભાડાનો ખર્ચ વધ્યો છે અને સાથે જ એમોનિયા, સલ્ફર અને LNG જેવી કાચી સામગ્રી મોંઘી થઈ છે. તેની સીધી અસર દેશના સ્થાનિક યુરિયા ઉત્પાદન પર પડી છે.

જોકે, સરકારે સમયસર પગલાં લીધા છે. શરૂઆતમાં યુરિયા પ્લાન્ટ્સને અપાતો ગેસનો સપ્લાય ઘટાડીને 60 ટકા કરાયો હતો, જે હવે વૈકલ્પિક વ્યવસ્થા કરીને 75 થી 80 ટકા સુધી પહોંચાડવામાં આવ્યો છે. ખાતર પ્લાન્ટ્સને રોજની 5.2 કરોડ સ્ટાન્ડર્ડ ક્યુબિક મીટર ગેસની જરૂર હોય છે, જેમાંથી 1.5 કરોડ ક્યુબિક મીટર ગેસ સીધો સ્પોટ માર્કેટમાંથી ખરીદાઈ રહ્યો છે. કટોકટી પહેલા આ ગેસ 11 થી 12 ડોલર પ્રતિ યુનિટ મળતો હતો, જે હવે 19.5 થી 19.6 ડોલર પ્રતિ યુનિટના ઊંચા ભાવે ખરીદવો પડે છે.

ખેડૂતોએ ગભરાવાની જરૂર નથી: જૂના ભાવે જ મળશે ખાતર

આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ભલે ગેસ અને ખાતર બનાવવાના રો-મટિરિયલના ભાવ વધ્યા હોય, પરંતુ ખેડૂતોને આની કોઈ જ અસર નહીં થાય. સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે મોંઘા ગેસને કારણે સબસિડીનું બિલ ચોક્કસ વધશે, પણ ખેડૂતોને અત્યારના સસ્તા ભાવે જ ખાતર મળતું રહેશે.

ખેડૂતોને 45 કિલોગ્રામની યુરિયાની થેલી માત્ર 266 રૂપિયામાં અને 50 કિલોગ્રામની DAP ની થેલી 1350 રૂપિયામાં જ મળતી રહેશે. તેથી ખેડૂતોએ ખાતરની અછત કે ભાવવધારા અંગે કોઈપણ પ્રકારની ચિંતા કરવાની જરૂર નથી.

આ પણ વાંચો- શેરબજારમાં કમાણીની નવી તક! ગુજરાતની આ સોલાર કંપની લાવશે 640 કરોડનો IPO, SEBIમાં જમા કર્યા દસ્તાવેજ