આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે અત્યારે ક્રૂડ ઓઈલ એટલે કે કાચા તેલના બજારમાં ભારે અફરાતફરી મચી છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને અમુક આંતરરાષ્ટ્રીય નિર્ણયોને કારણે કાચા તેલના ભાવ 3 સપ્તાહની સૌથી ઊંચી સપાટી પર પહોંચી ગયા છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે અત્યારે ક્રૂડ ઓઈલ એટલે કે કાચા તેલના બજારમાં ભારે અફરાતફરી મચી છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને અમુક આંતરરાષ્ટ્રીય નિર્ણયોને કારણે કાચા તેલના ભાવ 3 સપ્તાહની સૌથી ઊંચી સપાટી પર પહોંચી ગયા છે.
કાચા તેલના ભાવમાં તોતિંગ ઉછાળો
મંગળવારે માર્કેટ બંધ થતા સમયે તેલની કિંમતોમાં લગભગ 3 ટકાનો જંગી ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. જૂન મહિના માટે બ્રેન્ટ ફ્યુચર્સ 3.03 ડોલર એટલે કે 2.8 ટકા વધીને 111.26 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર બંધ થયો છે. આ સતત સાતમા દિવસે તેજીનો સંકેત દર્શાવે છે.
બીજી તરફ અમેરિકી WTI ફ્યુચર્સ પણ 3.56 ડોલર વધીને 99.93 ડોલર પર સેટલ થયો છે. ટ્રેડિંગ સેશન દરમિયાન તે 100 ડોલરને પણ પાર કરી ગયો હતો. 13 એપ્રિલ પછી ક્રૂડ ઓઈલ માટે આ સૌથી ઊંચો આંકડો છે.
UAE નો OPEC છોડવાનો મોટો નિર્ણય
તેલ ઉત્પાદક દેશોના સંગઠન ઓપેકમાં 12 ટકા હિસ્સો ધરાવતા યુનાઈટેડ આરબ અમીરાત એટલે કે UAE એ 1 મે 2026 થી ઓપેક અને ઓપેક પ્લસમાંથી બહાર નીકળવાની મોટી જાહેરાત કરી છે.
સામાન્ય સંજોગોમાં આ સમાચાર માર્કેટ માટે ખરાબ સાબિત થાત અને ભારે વેચવાલી આવી હોત. નિષ્ણાત જોન કિલ્ડફના મતે UAE દરરોજ 1 થી 1.5 મિલિયન બેરલ ઉત્પાદન વધારી શકે છે. પરંતુ હાલમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ હોવાથી આ સપ્લાય ક્યાંય જઈ શકે તેમ નથી. જેના કારણે બજારમાં ભાવ સતત વધી રહ્યા છે.
અમેરિકા ઈરાન યુદ્ધ અને સપ્લાયની કટોકટી
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ઈરાનના નવા શાંતિ પ્રસ્તાવથી નાખુશ છે. આ વિવાદને કારણે ઈરાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી શિપિંગનો રસ્તો સંપૂર્ણપણે બંધ કરી દીધો છે. તમને જણાવી દઈએ કે દુનિયાભરના કુલ તેલ અને LNG સપ્લાયનો 20 ટકા હિસ્સો આ જ રસ્તેથી પસાર થાય છે. અમેરિકાએ પણ ઈરાનના પોર્ટ પર પોતાની નાકાબંધી યથાવત રાખી છે.
28 ફેબ્રુઆરીથી શરૂ થયેલા આ યુદ્ધ પહેલા આ વિસ્તારમાંથી રોજના 125 થી 140 જહાજો પસાર થતા હતા. જોકે કેટલાક જહાજો હજુ પણ માંડ માંડ પસાર થઈ રહ્યા છે જેમાં મંગળવારે 2 મિલિયન બેરલ સઉદી તેલ ભરેલું એક જહાજ અને અબુ ધાબી નેશનલ ઓઈલ કંપનીનું એક LNG ટેન્કર સામેલ છે. યુદ્ધ શરૂ થયા બાદ પસાર થનારું આ પહેલું ભરેલું LNG ટેન્કર છે.
આંકડા અને ભવિષ્યની ગંભીર સ્થિતિ
વોર્ટેક્સાના ડેટા મુજબ 24 એપ્રિલ સુધીમાં દરિયામાં રોકાયેલા ટેન્કરો પર કાચા તેલની માત્રા વધીને 153.11 મિલિયન બેરલ થઈ ગઈ છે જે જાન્યુઆરી પછી સૌથી વધુ છે. વર્લ્ડ બેંકે પણ ગંભીર ચેતવણી આપી છે કે જો મે મહિના સુધીમાં સપ્લાયની અડચણો દૂર થશે તો પણ 2026 માં ગ્લોબલ એનર્જીની કિંમતો 24 ટકા સુધી વધી શકે છે.
અમેરિકામાં ગેસોલીનના ભાવ ચાર વર્ષની ટોચે પહોંચી ગયા છે. આ બધાની વચ્ચે યુક્રેનના ડ્રોન હુમલાને કારણે રશિયાની એક મોટી રિફાઇનરીમાં આગ લાગી છે. આ રિફાઇનરી રોજના 240000 બેરલ ઉત્પાદનની ક્ષમતા ધરાવે છે જે સપ્લાય ચેઇનને વધુ અસર કરશે.
માર્કેટ નિષ્ણાતો સ્પષ્ટ માની રહ્યા છે કે મિડલ ઈસ્ટના તણાવ અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ હોવાથી તેલના ભાવમાં હજુ પણ અસ્થિરતા જોવા મળશે. ઇન્ટરનેશનલ બેન્ચમાર્ક બ્રેન્ટ ક્રૂડ યુદ્ધ પહેલાની કિંમત કરતા 50 ટકા કરતા વધુ મોંઘુ થઈ ચૂક્યું છે. UAE ના નિર્ણયની માર્કેટ પર તાત્કાલિક કોઈ મોટી અસર દેખાશે નહીં કારણ કે હાલમાં મુખ્ય સમસ્યા ટ્રાન્સપોર્ટેશન અને યુદ્ધની છે.
પહેલા મનીકંટ્રોલ ગુજરાતી પર ગુજરાતીમાં સ્ટોક માર્કેટ, Stock Tips, સમાચાર, પર્સનલ ફાઇનાન્સ અને બિઝનેસ સંબંધિત સમાચાર વાંચો. દૈનિક બજાર અપડેટ્સ માટે Moneycontrol App ડાઉનલોડ કરો.