Rupee crosses 95 mark: ડોલર સામે રૂપિયો ઐતિહાસિક તળિયે: RBIના એક્શન પછી પણ પહેલીવાર 95નો આંકડો પાર કર્યો

Rupee crosses 95 mark: ભારતીય રૂપિયામાં આજે મોટો કડાકો જોવા મળ્યો છે. સોમવારે અમેરિકન ડોલર સામે રૂપિયો પહેલીવાર 95 ના લેવલની નીચે ગગડી ગયો હતો અને 95.14 ના ઐતિહાસિક નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયો છે. બજારના રોકાણકારોની નજર આજે રૂપિયાની ચાલ પર જ ટકેલી હતી, પરંતુ સ્થિતિ ધાર્યા કરતાં વિપરીત જોવા મળી.

શરૂઆતી તેજી કેવી રીતે ગાયબ થઈ ગઈ?

રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયાના એક્શન પછી આજે શરૂઆતમાં રૂપિયામાં જબરદસ્ત તેજી જોવા મળી હતી. શરૂઆતી સેશનમાં રૂપિયો 1% જેટલો ઉછળીને 93.60 ના લેવલ પર ખૂલ્યો હતો. પરંતુ આ તેજી બહુ લાંબો સમય ટકી શકી નહીં. કોર્પોરેટ આર્બિટ્રેજ ટ્રેડિંગ અને આયાતકારોની સતત ડોલરની માંગને કારણે રૂપિયાએ પોતાની બધી જ તેજી ગુમાવી દીધી અને તે રેકોર્ડ નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયો.

રૂપિયામાં ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ શું છે?

NDF માર્કેટની અસર: RBI ના આદેશથી બેંકોને લોકલ માર્કેટમાંથી ડોલર હટાવીને NDF (નોન-ડિલિવરેબલ ફોરવર્ડ) માર્કેટમાં પોઝિશન બનાવવા મજબૂર થવું પડ્યું. આનાથી લોકલ અને વિદેશી માર્કેટની કિંમતોમાં મોટો તફાવત ઊભો થયો.

આર્બિટ્રેજ ટ્રેડિંગ: કોર્પોરેટ કંપનીઓએ આ તફાવતનો પૂરો ફાયદો ઉઠાવ્યો. તેઓએ લોકલ માર્કેટમાંથી ડોલર ખરીદીને NDF માર્કેટમાં વેચવાનું શરૂ કર્યું. આ ટ્રેન્ડના કારણે માર્કેટમાં 25 બિલિયન થી 35 બિલિયન ડોલર સુધીનું રીપોઝિશનિંગ જોવા મળ્યું.

આયાતકારોની માંગ: આ સાથે જ, મોટી કોર્પોરેટ કંપનીઓ અને આયાતકારો દ્વારા પોતાની ટૂંકા ગાળાની ચૂકવણીઓ માટે સતત ડોલરની ખરીદી કરવામાં આવી રહી છે, જેણે રૂપિયા પર ભારે દબાણ બનાવ્યું અને આખો દિવસ રૂપિયો નીચે જતો રહ્યો.

એક્સપર્ટ્સનું શું કહેવું છે?

એમકે ગ્લોબલના ચીફ ઇકોનોમિસ્ટ માધવી અરોરાના જણાવ્યા અનુસાર, RBI ના આ પગલાંનો મુખ્ય હેતુ માર્કેટને એ સિગ્નલ આપવાનો છે કે રિઝર્વ બેંક સ્થિતિ પર ચાંપતી નજર રાખી રહી છે. તેનો હેતુ ફક્ત કરન્સી લેવલને પ્રભાવિત કરવાનો નથી, પરંતુ સ્પેક્યુલેટિવ ટ્રેડિંગ અને વધારે પડતી આર્બિટ્રેજ એક્ટિવિટીને કંટ્રોલમાં રાખવાનો છે. રૂપિયાની લાંબા ગાળાની સ્થિતિમાં અત્યારે કોઈ મોટો બદલાવ આવ્યો નથી.

સરકારનો પક્ષ: મેક્રો ફંડામેન્ટલ્સ મજબૂત

નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારતના આર્થિક ફંડામેન્ટલ્સ એકદમ સ્થિર અને મજબૂત છે. રૂપિયાના ઘટાડાને વૈશ્વિક પરિસ્થિતિઓ સાથે જોડીને જોવો જોઈએ. પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને જિયોપોલિટિકલ ટેન્શનને કારણે એશિયાની અન્ય કરન્સીઓમાં પણ ડોલર સામે ભારે ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. સરકારી અધિકારીઓએ પણ એ વાત પર ભાર મૂક્યો છે કે રૂપિયો માર્કેટ દ્વારા નક્કી થાય છે અને વૈશ્વિક સ્તરે ડોલરની મજબૂતી તેની પર સીધી અસર કરે છે.

બોન્ડ માર્કેટ પર અસર

આ સ્થિતિ વચ્ચે બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો થયો છે અને કિંમતો ઘટી છે. સરકારની ઉધાર લેવાની પ્રક્રિયા બજેટના અંદાજના 51% રહી છે, જ્યારે માર્કેટને 54% નો અંદાજ હતો. હવે માર્કેટને એવી આશા છે કે ડોલર પર લિમિટ લગાવ્યા બાદ RBI નું વલણ બદલાઈ શકે છે અને આવનારી પોલિસીમાં RBI નરમ વલણ અપનાવી શકે છે.

આ પણ વાંચો-Share Market Crash: શેરબજારમાં ભૂચાલ, સેન્સેક્સ 1700 અંક તૂટ્યો, નિફ્ટી 22,400ની નીચે આવ્યો, જાણો 5 મુખ્ય કારણો