ભારતના ફોરેક્સ રિઝર્વમાં 3.064 બિલિયન ડોલરનો ઘટાડો, ગોલ્ડ રિઝર્વ 84.348 બિલિયન ડોલર

Forex Reserves: ભારતના વિદેશી મુદ્રા ભંડાર (Forex Reserves)માં સતત બીજા સપ્તાહે ઘટાડો નોંધાયો છે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI)ના તાજેતરના આંકડા અનુસાર, 11 જુલાઈ, 2025ના રોજ પૂર્ણ થયેલા સપ્તાહમાં દેશના ફોરેક્સ રિઝર્વમાં $3.064 બિલિયનનો ઘટાડો થયો છે, જેના કારણે કુલ ભંડાર $696.672 બિલિયન પર પહોંચી ગયું છે. આ પહેલાંના સપ્તાહમાં પણ રિઝર્વમાં $3.049 બિલિયનનો ઘટાડો થયો હતો, જ્યારે ભંડાર $699.736 બિલિયન હતું.

ફોરેક્સ રિઝર્વમાં ઘટાડાનું કારણ

આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ વિદેશી મુદ્રા આસ્તિઓમાં $2.477 બિલિયનનો ઘટાડો છે, જે હવે $588.81 બિલિયન પર છે. આ આસ્તિઓ ડોલરની દ્રષ્ટિએ ગણવામાં આવે છે અને તેમાં યુરો, પાઉન્ડ અને યેન જેવી ગૈર-અમેરિકી મુદ્રાઓના મૂલ્યમાં થતા ઉતાર-ચઢાવની અસર શામેલ હોય છે. RBI ના જણાવ્યા મુજબ, આ ઘટાડો બજારની અસ્થિરતા અને રૂપિયાને સ્થિર રાખવા માટેના હસ્તક્ષેપને કારણે થયો છે.

ગોલ્ડ રિઝર્વ અને અન્ય ઘટકો

ઐતિહાસિક ઉચ્ચાંકથી દૂર

સપ્ટેમ્બર 2024ના અંતમાં ભારતના ફોરેક્સ રિઝર્વે $704.885 બિલિયનનો ઐતિહાસિક ઉચ્ચાંક હાંસલ કર્યો હતો. જોકે, ત્યારબાદથી રૂપિયાના મૂલ્યમાં ઘટાડો અટકાવવા RBI દ્વારા બજારમાં હસ્તક્ષેપ અને વૈશ્વિક આર્થિક અસ્થિરતાને કારણે રિઝર્વમાં ઘટાડો થઈ રહ્યો છે.

શું છે ફોરેક્સ રિઝર્વ?

ફોરેક્સ રિઝર્વ એ દેશની સેન્ટ્રલ બેંક દ્વારા રાખવામાં આવતી આસ્તિઓ છે, જેમાં મુખ્યત્વે યુએસ ડોલર, યુરો, પાઉન્ડ અને યેન જેવી મુદ્રાઓનો સમાવેશ થાય છે. આ રિઝર્વનો ઉપયોગ રૂપિયાને સ્થિર રાખવા, આયાત ખર્ચને પહોંચી વળવા અને આર્થિક કટોકટીનો સામનો કરવા માટે થાય છે. RBI ના ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ તાજેતરના મોનેટરી પોલિસી કમિટી (MPC) બ્રીફિંગમાં જણાવ્યું હતું કે ભારતના ફોરેક્સ રિઝર્વ 11 મહિનાની આયાત અને દેશના 96% બાહ્ય દેવાને કવર કરવા માટે પૂરતા છે.

આર્થિક નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે વૈશ્વિક વેપાર અનિશ્ચિતતા અને ડોલરની મજબૂતીને કારણે ફોરેક્સ રિઝર્વમાં વધઘટ ચાલુ રહી શકે છે. જોકે, ભારતનું બાહ્ય ક્ષેત્ર હજુ પણ મજબૂત છે, અને RBI ની રણનીતિઓ રૂપિયાની સ્થિરતા જાળવવામાં મદદ કરી રહી છે.

આ પણ વાંચો- Gujarat petrol pump raids: ગુજરાતમાં પેટ્રોલ-ડીઝલ પંપ પર રાજ્યવ્યાપી દરોડા, 16 પંપ પર ગેરરીતિ, દંડ વસૂલાયો