છેલ્લા 2 વર્ષમાં જ્યાં MSCI ઇમર્જિંગ માર્કેટ ઇન્ડેક્સ 40% વધ્યો છે, ત્યાં નિફ્ટી 50માં લગભગ 4.8% નો ઘટાડો આવ્યો છે.
LTCG ટેક્સને લઈને છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી શેરબજારમાં ભારે હલચલ જોવા મળી રહી છે. તાજેતરમાં જ નાણામંત્રીના એક સંકેત બાદ બજાર અને રોકાણકારોમાં ખુશીનો માહોલ છવાયો છે, ત્યારે હવે માર્કેટ રેગ્યુલેટર સેબીએ પણ કેન્દ્ર સરકારને એક મોટો પ્રસ્તાવ મોકલ્યો છે. 2 સૂત્રોના હવાલેથી સામે આવેલા અહેવાલ મુજબ, આગામી બજેટ પહેલા સેબીએ ભલામણ કરી છે કે વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો પર લાગતો LTCG ટેક્સ સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરી દેવામાં આવે.
આ સાથે જ સેબીએ સ્થાનિક મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રોકાણકારોને પણ મોટી રાહત આપવાનું સૂચન કર્યું છે, જેથી રિટેલ રોકાણકારો લાંબા સમય સુધી ભારતીય બજારમાં રોકાણ જાળવી રાખે. જોકે, સેબીની આ ભલામણો સરકાર માટે બંધનકર્તા નથી અને આ અંગેનો આખરી નિર્ણય નાણા મંત્રાલય તથા કેન્દ્ર સરકારે જ લેવાનો રહેશે. પરંતુ ભારતીય શેરબજારને ફરીથી નવી ગતિ આપવા અને વિદેશી રોકાણકારોને આકર્ષવા માટે આ પ્રસ્તાવ ખૂબ જ મહત્વનો માનવામાં આવી રહ્યો છે.
વિદેશી રોકાણકારો પરથી ટેક્સનો બોજ ઘટાડવાનો પ્રયાસ
છેલ્લા 2 વર્ષમાં અન્ય ઉભરતા બજારોની સરખામણીએ ભારતીય ઇક્વિટી માર્કેટનું પ્રદર્શન નબળું રહ્યું છે. આ સમયગાળા દરમિયાન વિદેશી રોકાણકારોએ ભારતીય શેરોમાંથી અંદાજે 31 બિલિયન ડોલરની રેકોર્ડબ્રેક વેચવાલી કરી છે. છેલ્લા 2 વર્ષમાં સેબી દ્વારા FIIs સાથે કરવામાં આવેલી બેઠકોમાં વિદેશી રોકાણકારોની સૌથી મોટી ફરિયાદ ભારતનું જટિલ અને ઊંચું ટેક્સ માળખું રહ્યું છે.
હાલના ટેક્સ દરો: વર્તમાન સમયમાં ભારતીય બજારોમાં રોકાણ કરતા વિદેશી રોકાણકારોએ 1 વર્ષથી વધુ સમય માટે શેર હોલ્ડ કરવા પર 12.5% LTCG ટેક્સ અને 1 વર્ષથી ઓછા સમય માટે 20% STCG (શોર્ટ ટર્મ કેપિટલ ગેઇન્સ) ટેક્સ ચૂકવવો પડે છે. આ ઉપરાંત સિક્યોરિટીઝ ટ્રાન્ઝેક્શન ટેક્સ અને ડિવિડન્ડ પર વિથહોલ્ડિંગ ટેક્સ પણ લાગુ પડે છે.
બ્રોકરેજ ફર્મનો અંદાજ: બ્રોકરેજ ફર્મ IIFL ના જણાવ્યા મુજબ, જો સરકાર કેપિટલ ગેઇન્સ ટેક્સ હટાવી લે છે, તો વિદેશી રોકાણકારોનું રિટર્ન 2.3 ટકા પોઈન્ટ સુધી વધી શકે છે. જ્યારે જેફરીઝનું માનવું છે કે આ પગલાંથી ભારતીય બજારમાં
વિદેશી મૂડીનો પ્રવાહ ઝડપી બનશે.
સ્થાનિક મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રોકાણકારો માટે શું છે ખાસ પ્રસ્તાવ?
રિટેલ રોકાણકારોને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે સેબીએ સૂચન કર્યું છે કે, જો કોઈ રોકાણકાર એક મ્યુચ્યુઅલ ફંડ યોજનામાંથી પૈસા કાઢીને બીજી યોજનામાં સ્વિચ કરે છે, તો તેને ટેક્સને પાત્ર વેચાણ ગણવામાં ન આવે. જોકે, આ છૂટ માટે શરત એ રહેશે કે રોકાણકારે તે યુનિટ્સ ઓછામાં ઓછા 1 વર્ષ સુધી હોલ્ડ કરેલા હોવા જોઈએ.
બજારના આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો, છેલ્લા 2 વર્ષમાં જ્યાં MSCI ઇમર્જિંગ માર્કેટ ઇન્ડેક્સ 40% વધ્યો છે, ત્યાં નિફ્ટી 50માં લગભગ 4.8% નો ઘટાડો આવ્યો છે. મોર્નિંગસ્ટારના આંકડા મુજબ, લાર્જ-કેપ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સનું સરેરાશ રિટર્ન 1.6% ઘટ્યું છે. ઉલ્લેખનીય છે કે, હાલમાં ભારતીય મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સનું કુલ એસેટ અંડર મેનેજમેન્ટ 82.6 લાખ કરોડના સ્તરે પહોંચી ચૂક્યું છે, જેમાં દર મહિને લગભગ 3,000 કરોડનું નવું રોકાણ આવી રહ્યું છે.