Rupee vs Dollar: ડોલર સામે રૂપિયો 50 પૈસા નબળો પડ્યો, 5 મહિનાના નીચલા સ્તરની નજીક
7 ઓક્ટોબરે ડોલર સામે રૂપિયો 50 પૈસા ઘટીને 96.83ના સ્તરે પહોંચ્યો હતો, જે 5 મહિનાના નીચલા સ્તરની નજીક છે. આ વર્ષે અત્યાર સુધી રૂપિયો લગભગ 8% નબળો પડ્યો છે. મજબૂત ડોલર, ઊંચા ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અને વિદેશી રોકાણકારોની વેચવાલીથી રૂપિયા પર દબાણ છે. RBIએ રેપો રેટ 25 બેસિસ પોઈન્ટ વધારીને 5.50% કર્યો હોવા છતાં વૈશ્વિક પરિબળો રૂપિયા માટે પડકાર બની રહ્યા છે.
Dollar Vs Rupee: ડોલર સામે રૂપિયો 50 પૈસા ગગડીને 96.83 પર પહોંચ્યો, 5 મહિનાના નીચલા સ્તરની નજીક. આ વર્ષે અત્યાર સુધી રૂપિયો 8% નબળો પડ્યો છે. જાણો રૂપિયા પર દબાણના મુખ્ય કારણો.
ડોલર સામે ભારતીય રૂપિયામાં બુધવાર, 7 ઓક્ટોબરે મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. રૂપિયો 50 પૈસા ઘટીને 96.83 પ્રતિ ડોલરના સ્તરે પહોંચી ગયો હતો. આ સાથે તે લગભગ 5 મહિનાના નીચલા સ્તરની નજીક પહોંચી ગયો છે. 20 મે, 2026ના રોજ રૂપિયો 96.96 પ્રતિ ડોલરના રેકોર્ડ નીચલા સ્તરે પહોંચ્યો હતો. મંગળવાર, 6 ઓક્ટોબરે રૂપિયો 96.35 પ્રતિ ડોલર પર બંધ થયો હતો.
આ વર્ષે રૂપિયો 8% તૂટ્યો
મજબૂત અમેરિકન ડોલર, કાચા તેલની ઊંચી કિંમતો અને વિદેશી ફંડની સતત વેચવાલીના દબાણ વચ્ચે રૂપિયો આ વર્ષે અત્યાર સુધીમાં લગભગ 8% નબળો પડ્યો છે. આ સાથે તે એશિયાની સૌથી ખરાબ પ્રદર્શન કરનારી કરન્સીઓમાં સામેલ થયો છે.
રૂપિયામાં આ નબળાઈ એવા સમયે આવી છે જ્યારે RBIએ 7 ઓક્ટોબરે રેપો રેટમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટ્સનો વધારો કરીને તેને 5.50% કર્યો છે. ફેબ્રુઆરી 2023 બાદ પહેલી વખત RBIએ રેપો રેટમાં વધારો કર્યો છે. આ ઉપરાંત મોનેટરી પોલિસી કમિટીએ પોતાનું વલણ ‘ન્યુટ્રલ’થી બદલીને ‘કેલિબ્રેટેડ ટાઇટનિંગ’ કર્યું છે, જે કડક નાણાકીય નીતિ તરફ સંકેત આપે છે.
RBI ગવર્નરે રૂપિયાની વેલ્યુએશન અંગે શું કહ્યું?
RBI ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ કહ્યું કે ટૂંકા ગાળામાં નાણાકીય બજારોમાં અતાર્કિક હલચલ જોવા મળી શકે છે. જોકે, રૂપિયાની વેલ્યુ માપવાના અનેક માપદંડો દર્શાવે છે કે ભારતીય કરન્સીનું મૂલ્યાંકન વધારે નથી અને તે કદાચ અંડરવેલ્યુડ પણ હોઈ શકે છે.
પોલિસી બાદની પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં મલ્હોત્રાએ કહ્યું કે રૂપિયાની યોગ્ય વેલ્યુ લાંબા ગાળામાં જ સ્પષ્ટ થાય છે. તેમણે જણાવ્યું કે રિયલ ઇફેક્ટિવ એક્સચેન્જ રેટ (REER) સહિતના વિવિધ અંદાજો મુજબ રૂપિયો જરૂરિયાત કરતાં વધુ વેલ્યુએટેડ નથી.
ડોલર, ક્રૂડ અને વિદેશી વેચવાલીથી દબાણ
રૂપિયા પર અનેક વૈશ્વિક પરિબળોનું દબાણ જોવા મળી રહ્યું છે. છ મુખ્ય કરન્સી સામે ડોલરની સ્થિતિ માપતો ડોલર ઇન્ડેક્સ 0.25% વધીને 102.09 પર ટ્રેડ કરી રહ્યો હતો. મજબૂત ડોલરથી ઉભરતા બજારોની કરન્સી પર દબાણ વધે છે.
બીજી તરફ, ભારતની મુખ્ય ઇમ્પોર્ટ કોમોડિટી કાચા તેલની કિંમત પણ વધી છે. બ્રેન્ટ ક્રૂડ 0.97% વધીને 101.56 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર પહોંચી ગયું હતું. ક્રૂડ ઓઇલની ઊંચી કિંમતોને કારણે ભારતનું ઇમ્પોર્ટ બિલ વધી શકે છે, જેના કારણે ડોલરની માંગ વધે અને રૂપિયા પર વધુ દબાણ આવી શકે છે.
આ ઉપરાંત વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FPI) પણ ભારતીય શેરબજારમાં સતત વેચવાલી કરી રહ્યા છે. એક્સચેન્જના ડેટા અનુસાર, મંગળવારે FPIએ નેટ ધોરણે ₹2,961.30 કરોડના ભારતીય શેર વેચ્યા હતા.
RBIના રેટ હાઈકથી રૂપિયા પર શું અસર પડશે?
DBS બેંકની સિનિયર ઇકોનોમિસ્ટ અને એક્ઝિક્યુટિવ ડિરેક્ટર રાધિકા રાવના જણાવ્યા અનુસાર, RBIના રેટ હાઈકથી સાઇક્લિકલ મોંઘવારીના વધતા જોખમનો સંકેત મળે છે. જ્યારે પોલિસી વલણમાં ફેરફાર અને ગ્રોથ તથા મોંઘવારીના અનુમાનોમાં વધારો વધુ કડક નાણાકીય નીતિ તરફ ઈશારો કરે છે.
રાધિકા રાવના મતે, પોલિસીમાં આ ફેરફાર રૂપિયા માટે થોડો સકારાત્મક બની શકે છે. ઊંચા વ્યાજદર અને ટાઇટનિંગ વલણ બાહ્ય આંચકાઓ સામે રૂપિયાને મજબૂત બનાવવામાં મદદ કરી શકે છે. જોકે, મજબૂત અમેરિકન ડોલર હજુ પણ રૂપિયા માટે મોટો પડકાર છે.
આ રીતે, RBIના કડક પોલિસી વલણ છતાં બુધવારે રૂપિયામાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. ડોલરની મજબૂતી, કાચા તેલની ઊંચી કિંમતો અને વિદેશી રોકાણકારોની વેચવાલી જેવા વૈશ્વિક પરિબળો હાલમાં રૂપિયા પર દબાણ વધારી રહ્યા છે.
ડિસ્ક્લેમર: Moneycontrol.com પર આપવામાં આવેલા વિચાર અને રોકાણની સલાહ રોકાણ વિશેષજ્ઞોના પોતાના ખાનગી વિચાર અને સલાહ હોય છે. Moneycontrol યૂઝર્સને સલાહ આપે છે કે તે કોઈ રોકાણ નિર્ણય લેવાના પહેલા સર્ટિફાઈડ એક્સપર્ટથી સલાહ લો.