ચીનનો માસ્ટરપ્લાન: ટ્રેડ વોર લડવા વિદેશી વેપાર કાયદો બદલ્યો, હવે દુનિયા પર દબદબો વધારશે ડ્રેગન

China Foreign Trade Law: વધતા જતા વૈશ્વિક દબાણ અને બદલાતા વેપારી સમીકરણો વચ્ચે ચીને એક મોટું પગલું ભર્યું છે. ચીને પોતાના વિદેશી વેપાર કાયદામાં મહત્વપૂર્ણ ફેરફારોને મંજૂરી આપી દીધી છે. 27 ડિસેમ્બરના રોજ પસાર કરવામાં આવેલા આ સુધારાઓનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ચીનની 'ટ્રેડ વોર' લડવાની ક્ષમતાને વધુ મજબૂત બનાવવાનો છે. આ નવા કાયદા દ્વારા ચીન હવે રણનીતિક ખનીજો (Strategic Minerals) જેવા સંવેદનશીલ ઉત્પાદનોના એક્સપોર્ટ પર નિયંત્રણ કડક કરશે અને તેની અંદાજિત 19 ટ્રિલિયન ડોલરની અર્થવ્યવસ્થાને દુનિયા માટે વધુ ખોલવાનો પ્રયાસ કરશે.

ક્યારથી અમલમાં આવશે નવો નિયમ?

ચીનની સરકારી સમાચાર એજન્સી શિન્હુઆના અહેવાલ મુજબ, આ સુધારેલા નવા નિયમો 1 માર્ચ 2026થી અમલમાં આવશે. આ નિર્ણય એવા સમયે લેવામાં આવ્યો છે જ્યારે ચીન અમેરિકા પરની પોતાની નિર્ભરતા ઘટાડવા અને વૈશ્વિક વેપારમાં પોતાનું વર્ચસ્વ જમાવવા માટે સતત પ્રયત્નશીલ છે. દુનિયાની બીજી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા ગણાતા ચીન દ્વારા કાયદામાં ફેરફાર કરવાનું એક કારણ ટ્રાન્સ-પેસિફિક ક્ષેત્રના મોટા વ્યાપારી સમૂહમાં જોડાવાની યોગ્યતા મેળવવાનું પણ છે. આ ગ્રુપ ચીનના પ્રભાવને સંતુલિત કરવા માટે જ બનાવવામાં આવ્યું હતું, પરંતુ હવે બેઇજિંગ સાબિત કરવા માંગે છે કે તે પણ આ મંચનો હિસ્સો બનવા માટે લાયક છે.

ચીનના વિદેશી વેપાર કાયદાના ઇતિહાસ પર નજર

નવા સુધારામાં સ્પષ્ટપણે ઉમેરવામાં આવ્યું છે કે વિદેશી વેપારનો મુખ્ય હેતુ "રાષ્ટ્રીય આર્થિક અને સામાજિક વિકાસની સેવા" કરવાનો હોવો જોઈએ, જેથી ચીન એક "મજબૂત વેપારી રાષ્ટ્ર" બની શકે. આ વખતે સુધારાઓનું મુખ્ય ફોકસ ડિજિટલ અને ગ્રીન ટ્રેડ તેમજ ઈન્ટેલેક્ચ્યુઅલ પ્રોપર્ટી સાથે સંકળાયેલા નિયમો પર છે. આ સુધારાઓ દ્વારા ચીન 'કોમ્પ્રીહેન્સિવ એન્ડ પ્રોગ્રેસિવ એગ્રીમેન્ટ ફોર ટ્રાન્સ-પેસિફિક પાર્ટનરશીપ' (CPTPP)ના ધોરણોની નજીક પહોંચવા માંગે છે. જ્યારે 2020માં થયેલા સુધારાનો ઝુકાવ અમેરિકા સાથેના ટેરિફ વોર બાદ માત્ર વ્યાપાર સુરક્ષા પર હતો.

એક્સપર્ટ્સના મતે, ચીને કાયદાકીય ભાષાને વધુ સ્પષ્ટ કરી છે જેથી ખાનગી કંપનીઓ (Private Companies) દ્વારા કરવામાં આવતા સંભવિત કેસોનો સામનો કરી શકાય. ચીનમાં ખાનગી કંપનીઓની ભૂમિકા વધી રહી છે, તેથી સરકાર હવે ટીકાઓ પ્રત્યે વધુ સતર્ક બની છે. ચીન સાથે કામ કરતા એક પશ્ચિમી રાજદ્વારીએ જણાવ્યું હતું કે, ચીન પોતાને કાયદાનું શાસન ધરાવતો દેશ માને છે. સરકાર કોઈ કંપનીનું શિપમેન્ટ રોકી શકે છે, પરંતુ હવે તેના માટે નક્કર કારણ આપવું જરૂરી બનશે. બધું લેખિત અને સ્પષ્ટ હોય તે સરકાર અને કંપનીઓ બંને માટે હિતાવહ છે.

તાજેતરમાં ચીનની ઘણી પ્રાઇવેટ એક્સપોર્ટ કંપનીઓ વૈશ્વિક સ્તરે ચર્ચામાં રહી છે. ઉદાહરણ તરીકે, નવેમ્બરમાં ફ્રાન્સ સરકારે ચીની ઈ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મ 'શીન' (Shein) પર પ્રતિબંધની પ્રક્રિયા શરૂ કરી હતી, જેના પર ગંભીર આરોપો લાગ્યા હતા. આ ઉપરાંત, ભવિષ્યમાં જો ચીન કોઈ વ્યાપક પ્રતિબંધો લાગુ કરે તો તેને ખાનગી કંપનીઓ સાથે ઘર્ષણનો સામનો કરવો પડી શકે છે. જેમ કે, જાપાનના સી-ફૂડ પરના પ્રતિબંધ જેવા નિર્ણયોમાં ખાનગી કંપનીઓના હિતો ટકરાઈ શકે છે. તાઈવાન અને વેપાર જેવા મુદ્દે ચીન અને જાપાન વચ્ચે તણાવ યથાવત છે, તેવામાં આ નવો કાયદો ચીનની રણનીતિમાં મહત્વનો ભાગ ભજવશે.

આ પણ વાંચો- Market Outlook 2026: નવા વર્ષમાં આ 2 સેક્ટર કરાવશે બમ્પર કમાણી! એક્સપર્ટે કહ્યું, 'આ શેર્સ પર લગાવો દાવ'