Health Ministry Alert: સાવધાન! દેશમાં વેચાતી 167 દવાઓના સેમ્પલ ફેલ, સ્વાસ્થ્ય મંત્રાલયે જાહેર કર્યું ગંભીર એલર્ટ
Health Ministry Alert: ભારતમાં વેચાતી 167 દવાઓ ક્વોલિટી ટેસ્ટમાં ફેલ થઈ છે. CDSCO એ આ દવાઓને 'નોટ ઓફ સ્ટાન્ડર્ડ ક્વોલિટી' જાહેર કરી છે. જાણો શું છે મામલો અને તમારે શું ધ્યાન રાખવું જોઈએ.
Health Ministry Alert: ભારતમાં વેચાતી 167 દવાઓ ક્વોલિટી ટેસ્ટમાં ફેલ થઈ છે.
Fake Medicines India: જો તમે અથવા તમારા પરિવારનો કોઈ સભ્ય નિયમિત દવાઓ લે છે, તો આ સમાચાર તમારે ખાસ વાંચવા જોઈએ. ભારતના સ્વાસ્થ્ય મંત્રાલયે દેશભરમાં વેચાતી દવાઓને લઈને એક લાલબત્તી સમાન એલર્ટ જાહેર કર્યું છે. તાજેતરમાં કરવામાં આવેલા ગુણવત્તાના ટેસ્ટમાં 167 દવાઓના સેમ્પલ ફેલ થયા છે, જે દર્દીઓના સ્વાસ્થ્ય માટે જોખમી સાબિત થઈ શકે છે.
શું છે સમગ્ર મામલો?
સેન્ટ્રલ ડ્રગ્સ સ્ટાન્ડર્ડ કંટ્રોલ ઓર્ગેનાઈઝેશન (CDSCO) દ્વારા દવાઓની ગુણવત્તા ચકાસવા માટે નિયમિત તપાસ કરવામાં આવે છે. આ તપાસ અંતર્ગત ડિસેમ્બર 2025ના અહેવાલમાં ચોંકાવનારી વિગતો સામે આવી છે. તપાસમાં લેવાયેલા નમૂનાઓમાંથી કુલ 167 દવાઓ ગુણવત્તાના માપદંડો પર ખરી ઉતરી નથી. આ તમામ દવાઓને તંત્ર દ્વારા 'નોટ ઓફ સ્ટાન્ડર્ડ ક્વોલિટી' (NSQ) એટલે કે "બિન-પ્રમાણભૂત ગુણવત્તા" વાળી જાહેર કરવામાં આવી છે.
ક્યાં અને કેટલી દવાઓ ફેલ થઈ?
સ્વાસ્થ્ય મંત્રાલયના ડેટા મુજબ, આ તપાસ કેન્દ્ર અને રાજ્ય બંને સ્તરે કરવામાં આવી હતી:
* 74 સેમ્પલ: કેન્દ્રીય ડ્રગ્સ એજન્સીની લેબમાં ફેલ થયા છે.
* 93 સેમ્પલ: વિવિધ રાજ્યોની ઓથોરિટી દ્વારા લેવાયેલા ટેસ્ટમાં નબળા સાબિત થયા છે.
નકલી દવાઓના નેટવર્કનો પર્દાફાશ
આ તપાસ દરમિયાન માત્ર હલકી ગુણવત્તાની દવાઓ જ નહીં, પણ નકલી દવાઓનું એક મોટું નેટવર્ક પણ પકડાયું છે. આ બાબત દર્દીઓ માટે વધુ ચિંતાજનક છે. ઉત્તર ભારતની ગાઝિયાબાદ લેબમાં 4 સેમ્પલ તદ્દન નકલી માલૂમ પડ્યા હતા. ગુજરાતના અમદાવાદ (FDA), બિહાર અને મહારાષ્ટ્ર જેવા રાજ્યોમાંથી પણ નકલી અને બનાવટી દવાઓના પુરાવા મળ્યા છે. સૌથી ગંભીર બાબત એ છે કે, નકલી દવા બનાવનારાઓ બજારમાં જાણીતી અને મોંઘી બ્રાન્ડ્સના નામનો ગેરકાયદેસર ઉપયોગ કરીને લોકોને છેતરી રહ્યા હતા. આ સીધું લોકોના જીવ સાથે ચેડાં કરવા સમાન છે.
Fake Medicines India
શું તમારે ગભરાવાની જરૂર છે?
આ સમાચાર વાંચીને ગભરાવાને બદલે જાગૃત થવાની જરૂર છે. મંત્રાલયે સ્પષ્ટતા કરી છે કે આ એક રૂટિન પ્રોસેસ (નિયમિત તપાસ) છે.
ચોક્કસ બેચ જ ફેલ: જે દવાનું સેમ્પલ ફેલ થયું છે, તે દવાની માત્ર તે ચોક્કસ 'બેચ' જ ખરાબ હોઈ શકે છે. તેનો અર્થ એવો નથી કે તે કંપનીની કે તે નામની બજારમાં મળતી બધી જ દવાઓ ખરાબ છે.
સલાહ: ગ્રાહકોએ હંમેશા દવા ખરીદતી વખતે પાકું બિલ માંગવું જોઈએ અને અધિકૃત મેડિકલ સ્ટોર પરથી જ દવા ખરીદવાનો આગ્રહ રાખવો જોઈએ.
સરકાર લેશે કડક પગલાં
CDSCO દર મહિને આવા લિસ્ટ જાહેર કરે છે જેથી બજારમાંથી ખરાબ દવાઓનો સફાયો કરી શકાય. આ વખતે જે 167 દવાઓ ફેલ થઈ છે, તેને બનાવતી બિનઅધિકૃત સંસ્થાઓ અને જવાબદાર લોકો સામે કડક કાયદેસરની કાર્યવાહી શરૂ કરી દેવામાં આવી છે. તંત્ર દ્વારા તપાસનો ધમધમાટ તેજ કરી દેવામાં આવ્યો છે જેથી ભવિષ્યમાં આવા ચેડાં અટકાવી શકાય.