દેશની આર્થિક સ્થિતિ માટે સોના-ચાંદીની આયાત બની પડકાર! વેપાર ખાધમાં જંગી ઉછાળો, જાણો અમેરિકન ટ્રેડ ડીલથી શું થશે ફાયદો?

India Trade Deficit 2026: દેશની આર્થિક સ્થિતિ સામે એક નવો પડકાર ઊભો થયો છે અને તેનું મુખ્ય કારણ સોના અને ચાંદીની વધતી આયાત છે. તાજેતરના આંકડાઓ મુજબ, આ વર્ષે જાન્યુઆરી 2026માં વસ્તુઓની વેપાર ખાધ (Trade Deficit) ઝડપથી વધીને 35 અબજ ડોલર થઈ ગઈ છે. ડિસેમ્બર 2025માં આ આંકડો 25 અબજ ડોલર પર હતો. એટલે કે માત્ર એક જ મહિનામાં વેપાર ખાધમાં 10 અબજ ડોલરનો જંગી વધારો જોવા મળ્યો છે.

વેપાર ખાધમાં આવેલા આ ઉછાળા પાછળ સોના અને ચાંદીની આયાતમાં આવેલી તેજી જવાબદાર છે. છેલ્લા એક મહિનામાં સોનાની આયાત લગભગ 3 ગણી અને ચાંદીની આયાત 2.5 ગણી વધી છે.

કેટલી વધી સોના-ચાંદીની આયાત?

નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, ગ્લોબલ માર્કેટમાં સોના-ચાંદીના ભાવ મજબૂત થવાને કારણે ભારતમાં તેની આયાત વધી છે.

ચાંદી: ચાંદીની આયાત વધીને 2 અબજ ડોલર થઈ ગઈ છે, જે અગાઉના મહિના કરતા 16% વધુ છે.

આ બે કિંમતી ધાતુઓની ખરીદી વધતા દેશની કુલ આયાત 71 અબજ ડોલર પર પહોંચી ગઈ છે. જોકે રાહતની વાત એ છે કે કોર આયાત (તેલ અને સોનાને બાદ કરતા) અંદાજે 11 અબજ ડોલર પર સ્થિર છે.

નિકાસ ઘટી, પણ કોર આયાતમાં પણ ઘટાડો

એમકે ગ્લોબલના રિપોર્ટ મુજબ, જાન્યુઆરીમાં ભારતની કુલ નિકાસ ઘટીને 37 અબજ ડોલર રહી છે. સપ્ટેમ્બર 2025 થી જાન્યુઆરી 2026 વચ્ચે અમેરિકામાં થતી નિકાસમાં વાર્ષિક ધોરણે 6% નો ઘટાડો નોંધાયો છે. નુવામા રિસર્ચના મતે, જાન્યુઆરીમાં ભારતની ગુડ્સ નિકાસમાં માત્ર 0.6% નો વધારો જોવા મળ્યો છે. એકંદરે, નિકાસની રફતાર હજુ પણ નબળી માનવામાં આવી રહી છે.

કયા સેક્ટરનું પ્રદર્શન કેવું રહ્યું?

સારો દેખાવ કરનાર સેક્ટર (નિકાસમાં વધારો):

* ઇલેક્ટ્રોનિક્સ: 30% નો વધારો

* મરીન પ્રોડક્ટ્સ (દરિયાઈ પેદાશો): 15% નો વધારો

* દવા અને ફાર્મા: 6% નો વધારો

* એન્જિનિયરિંગ ગુડ્સ: 6% નો વધારો

ધીમા પડેલા સેક્ટર:

* એન્જિનિયરિંગ ગુડ્સ: ગ્રોથ FY25 ના 11% સામે ઘટીને FY26 માં 4% થયો.

* કેમિકલ્સ: 6% ની સામે ઘટીને 2% રહ્યો.

* જેમ્સ એન્ડ જ્વેલરી: નિકાસમાં 4% નો ઘટાડો નોંધાયો.

* ટેક્સટાઇલ (કાપડ ઉદ્યોગ): પ્રદર્શન લગભગ સ્થિર રહ્યું.

આગળ જતાં ટ્રેડ ડીલથી કેટલી રાહત મળશે?

એનાલિસ્ટ્સ માને છે કે વૈશ્વિક બજારની સુસ્તી ટૂંકા ગાળામાં ભારતની નિકાસ પર અસર કરી શકે છે. પરંતુ, તાજેતરમાં થયેલી ભારત-અમેરિકા અને ભારત-યુરોપ (EU) ટ્રેડ ડીલ આવનારા સમયમાં નિકાસને મોટો ટેકો આપશે. જો અમેરિકા ટેરિફ ઘટાડીને 18% કરે છે, તો ભારતની નિકાસને તરત જ તેનો ફાયદો મળી શકે છે. આ ઉપરાંત, રૂપિયાની કિંમતમાં ઘટાડો પણ એક્સપોર્ટર્સ માટે ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે.

ચીન અને એશિયન દેશો તરફ નિકાસ વધી

અમેરિકામાં ટેરિફ વધ્યા પછી ભારતની નિકાસ અમુક અંશે ચીન અને અન્ય એશિયન દેશો તરફ શિફ્ટ થઈ છે. છેલ્લા 5 મહિનામાં સ્પેનમાં 80%, ચીનમાં 58%, હોંગકોંગમાં 34%, વિયેતનામમાં 27% અને UAE માં 13% નિકાસ વધી છે. સર્વિસ સેક્ટરમાં પણ ભારતનો દબદબો કાયમ છે, જાન્યુઆરી 2026માં સેવાઓનો વેપાર સરપ્લસ 24.3 અબજ ડોલરના રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી ગયો છે.

જોકે ભારતનું બાહ્ય સંતુલન (CAD/GDP રેશિયો) અત્યારે નિયંત્રણમાં છે, પરંતુ સતત વધતી સોના-ચાંદીની આયાત ભવિષ્યમાં પણ વેપાર ખાધ માટે એક મોટું જોખમ બની રહેશે. દેશની આર્થિક સેહત જાળવી રાખવા માટે નિકાસને વેગ આપવો અત્યંત જરૂરી છે.

આ પણ વાંચો- Balanced Advantage Fundsમાં ઇક્વિટી રોકાણ વધ્યું, માર્કેટ વેલ્યુએશન ઘટતા ફંડ મેનેજરોએ બદલી રણનીતિ