SEBIની મોટી તૈયારી: ટેકઓવરના નિયમોમાં થશે ફેરફાર? હવે કંપનીઓએ આપવી પડશે આ મહત્ત્વની જાણકારી

SEBI Takeover Regulations: ભારતીય શેરબજારના નિયમનકાર એટલે કે સેબી (SEBI) ટેકઓવર રેગ્યુલેશન્સને લઈને મોટા ફેરફારો કરવાની વિચારણા કરી રહી છે. આ નવા ફેરફારો મુજબ, હવે જે કંપનીનું અધિગ્રહણ (Takeover) થઈ રહ્યું છે, તેના માટે પણ અમુક નિયમો કડક બની શકે છે. સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ, અત્યારે ચાલી રહેલા રિવ્યુમાં આ મુદ્દાને પણ સામેલ કરવામાં આવી શકે છે. ચાલો સરળ ભાષામાં સમજીએ કે આ આખો મામલો શું છે અને તેનાથી શું અસર થશે.

અત્યારે શું છે નિયમ?

વર્તમાન ટેકઓવર રેગ્યુલેશન્સ મુજબ, જે કંપની બીજી કંપનીને ખરીદી રહી છે (એક્વાયરર), તેની જવાબદારી ઘણી વધારે હોય છે. તે કંપનીએ ખાતરી કરવી પડે છે કે પબ્લિક અનાઉન્સમેન્ટ અને જાહેરાતોમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી સાચી, સ્પષ્ટ અને પૂરતી હોવી જોઈએ. તેમાં કોઈપણ પ્રકારની ભ્રામક માહિતી ન હોવી જોઈએ અને તે ભરોસાપાત્ર સોર્સ પર આધારિત હોવી જોઈએ.

જોકે, અત્યારના નિયમોમાં એક મોટી ખામી એ છે કે જે કંપનીનું અધિગ્રહણ કરવામાં આવી રહ્યું છે (ટાર્ગેટ કંપની), તેના માટે ઓપન ઓફર અંગે ખરીદનાર કંપનીને સહયોગ આપવો કે માહિતી પૂરી પાડવી ફરજિયાત નથી. એટલે કે, વેચાતી કંપની ઘણીવાર ચૂપ બેસી શકે છે.

સામાન્ય સંજોગોમાં જ્યારે બે કંપનીઓ વચ્ચે સમજૂતીથી સોદો થતો હોય, ત્યારે કોઈ મોટી મુશ્કેલી આવતી નથી. આવા કિસ્સાઓમાં 'શેર પરચેઝ એગ્રીમેન્ટ' હોય છે અને પ્રમોટર્સ પણ રાજી હોય છે. પરંતુ અસલી સમસ્યા ત્યારે ઊભી થાય છે જ્યારે ટાર્ગેટ કંપની (જેનું અધિગ્રહણ થઈ રહ્યું છે) ખરીદનાર કંપનીને સહયોગ આપતી નથી.

જ્યારે ટાર્ગેટ કંપની માહિતી આપવાની ના પાડે અથવા અસહકાર કરે, ત્યારે ખરીદનાર કંપની માટે તે કંપની વિશે સાચી અને જરૂરી માહિતી મેળવવી ખૂબ મુશ્કેલ બની જાય છે. જેને કારણે ડીલ અટકી શકે છે અથવા લાંબી ખેંચાઈ શકે છે.

ભૂતકાળમાં બની ચૂક્યા છે આવા કિસ્સા

આ પ્રકારની સમસ્યાના ઉદાહરણો ભૂતકાળમાં જોવા મળ્યા છે. એક કિસ્સામાં, જે કંપનીનું અધિગ્રહણ થવાનું હતું તે એક NBFC (નોન-બેંકિંગ ફાયનાન્શિયલ કંપની) હતી. ટેકઓવર માટે નિયમનકારની મંજૂરી જરૂરી હતી, પરંતુ ટાર્ગેટ કંપનીએ RBI પાસે અરજી કરવા માટે કોઈ પહેલ કરી નહીં.

ખરીદનાર કંપનીએ વારંવાર વિનંતી કરી હોવા છતાં, તે NBFC કંપનીએ RBI નો સંપર્ક કર્યો નહીં. આખરે સેબીએ વચ્ચે પડવું પડ્યું અને એક સમયમર્યાદા નક્કી કરીને કંપનીને આદેશ આપવો પડ્યો હતો. આવા કિસ્સાઓને રોકવા માટે જ સેબી હવે નિયમો બદલવા વિચારી રહી છે.

વિદેશમાં પણ છે આવા નિયમો

દુનિયાના અન્ય દેશોમાં ટેકઓવરના નિયમોમાં આ જોગવાઈ પહેલાથી જ સામેલ છે. ઉદાહરણ તરીકે, ઇંગ્લેન્ડના ટેકઓવર કોડમાં એવો નિયમ છે કે ટાર્ગેટ કંપનીએ ખરીદનાર કંપનીને જરૂરી માહિતી આપવી પડે છે અને સહયોગ કરવો પડે છે.

કાયદાકીય બાબતોના જાણકારોનું કહેવું છે કે, કમિટીનું એવું માનવું છે કે ભારતમાં પણ ટાર્ગેટ કંપની માટે અમુક જવાબદારીઓ નક્કી થવી જોઈએ. જેથી ઓપન ઓફરની પ્રક્રિયા સરળ બને અને ટાર્ગેટ કંપનીએ ફરજિયાતપણે સહયોગ આપવો પડે. જો આ નિયમ લાગુ થશે, તો ભવિષ્યમાં ટેકઓવર પ્રક્રિયા વધુ પારદર્શક અને ઝડપી બનશે.

આ પણ વાંચો-Share Market Down: શેરબજારમાં આ 5 કારણોસર ઘટાડો, સેન્સેક્સ દિવસના ઉચ્ચ સ્તરેથી 300 અંક તૂટ્યો, નિફ્ટી 25900ની નીચે