Retail Inflation: ભારતમાં મોંઘવારી માપવાની પદ્ધતિમાં એક દાયકા બાદ મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. 12 ફેબ્રુઆરીએ જાહેર થયેલા આંકડા મુજબ, નાણાકીય વર્ષ 2026 માં નવી કન્ઝ્યુમર પ્રાઈસ ઈન્ડેક્સ (CPI) સીરીઝ હેઠળ ભારતનો છૂટક મોંઘવારી દર 2.75% રહ્યો છે. સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે હવે મોંઘવારી માપવા માટેનું આધાર વર્ષ 2012થી બદલીને 2024 કરી દેવામાં આવ્યું છે. ઉલ્લેખનીય છે કે, જૂના આધાર વર્ષ પ્રમાણે ગયા મહિને મોંઘવારી 1.33% હતી.
Retail Inflation: નવી સીરીઝ મુજબ છૂટક મોંઘવારી રહી 2.75 %, આધાર વર્ષ હવે 2012 નહીં પણ 2024, જાણો નવા CPI રિપોર્ટમાં શું છે ખાસ?
ભારતમાં છૂટક મોંઘવારીનો દર નવી CPI સીરીઝ મુજબ 2.75% રહ્યો છે. સરકારે મોંઘવારી માપવા માટેનું આધાર વર્ષ 2012 થી બદલીને 2024 કર્યું છે. હવે મોંઘવારીના લિસ્ટમાં એરપોડ્સ અને સેનિટાઈઝર જેવી વસ્તુઓ પણ સામેલ છે.
અપડેટેડ 05:41:20 PM Feb 12, 2026 પર
નવી સીરીઝમાં સૌથી મોટો ફેરફાર 'વેટેજ' એટલે કે ભારણમાં જોવા મળ્યો છે. હવે મોંઘવારી નક્કી કરવામાં ખાણી-પીણીની વસ્તુઓનો હિસ્સો 40% થી ઓછો કરી દેવામાં આવ્યો છે.
ખોરાક કરતાં અન્ય ખર્ચનું મહત્વ વધ્યું
નવી સીરીઝમાં સૌથી મોટો ફેરફાર 'વેટેજ' એટલે કે ભારણમાં જોવા મળ્યો છે. હવે મોંઘવારી નક્કી કરવામાં ખાણી-પીણીની વસ્તુઓનો હિસ્સો 40% થી ઓછો કરી દેવામાં આવ્યો છે. જ્યારે બિન-ખાદ્ય (Non-food) શ્રેણીઓનો હિસ્સો 60% થી વધી ગયો છે, જે પહેલા લગભગ 45% હતો. આનો સીધો અર્થ એ છે કે હવે લોકોની જીવનશૈલી અને અન્ય ખર્ચાઓને મોંઘવારીના આંકડામાં વધુ મહત્વ આપવામાં આવશે. ઉપરાંત, ગ્રામીણ વપરાશને પણ વધુ મહત્વ અપાયું છે.
શું મોંઘું થયું અને શું સસ્તું?
નવી સીરીઝ મુજબ ખાદ્ય મોંઘવારી 2.13% રહી છે. જોકે, ટામેટાના ભાવમાં 64.8% નો તોતિંગ વધારો નોંધાયો છે. આ ઉપરાંત નાળિયેર અને કોપરેલ તેલના ભાવમાં પણ મોટો ઉછાળો આવ્યો છે.
બીજી તરફ, સોના-ચાંદીના ભાવ વધવાને કારણે 'પર્સનલ કેર' કેટેગરીમાં મોંઘવારી 19.02% રહી છે. જેમાં ચાંદીના ઘરેણાંમાં 160% અને સોનામાં 47% નો વધારો જોવા મળ્યો છે. શિક્ષણ સેવાઓમાં મોંઘવારી 3.35% અને રેસ્ટોરન્ટ તેમજ રહેઠાણ સેવાઓમાં 2.87% રહી છે.
મોંઘવારીની ટોપલીમાં હવે એરપોડ્સ અને સેનિટાઈઝર
સરકારે CPI બાસ્કેટનો વ્યાપ પણ વધાર્યો છે. પહેલા જેમાં 299 વસ્તુઓ હતી, હવે તેમાં 350 થી વધુ વસ્તુઓનો સમાવેશ થાય છે. બદલાતી લાઈફસ્ટાઈલને ધ્યાનમાં રાખીને આ લિસ્ટમાં હવે વાયરલેસ ઈયરફોન (એરપોડ્સ), પાળતુ પ્રાણીઓનું ભોજન, સેનિટાઈઝર, ફિટનેસ બેન્ડ અને એર પ્યુરીફાયર જેવી આધુનિક વસ્તુઓ ઉમેરવામાં આવી છે.
કયા ક્ષેત્રોનું મહત્વ વધ્યું?
નવા માળખામાં અમુક સેવાઓનું વેટેજ વધારવામાં આવ્યું છે:
પરિવહન અને સંચાર: 8.6% થી વધીને 12.4%
આવાસ, વીજળી, પાણી, ગેસ: 16.9% થી વધીને 17.7%
આરોગ્ય સેવાઓ: 5.9% થી વધીને 6.1%
આ બદલાવથી શું થશે?
આ નવા ફેરફારનો સૌથી મોટો ફાયદો એ થશે કે હવે મોંઘવારીના આંકડા માત્ર શાકભાજી કે અનાજના ભાવ વધવાથી અચાનક ઉછળી નહીં જાય. હવે મોંઘવારીનો દર લોકોની બદલાતી જીવનશૈલી, સર્વિસ સેક્ટર અને અન્ય ખર્ચાઓને વધુ સચોટ રીતે રજૂ કરશે.
MoneyControl News
પહેલા મનીકંટ્રોલ ગુજરાતી પર ગુજરાતીમાં સ્ટોક માર્કેટ, Stock Tips, સમાચાર, પર્સનલ ફાઇનાન્સ અને બિઝનેસ સંબંધિત સમાચાર વાંચો. દૈનિક બજાર અપડેટ્સ માટે Moneycontrol App ડાઉનલોડ કરો.
