Putin India Visit: પુતિનની ભારત મુલાકાતથી બદલાયા વૈશ્વિક સમીકરણ, ચીનના વખાણથી અમેરિકા કેમ ચિંતામાં?
Putin India Visit: રશિયન રાષ્ટ્રપતિ પુતિનની ભારત મુલાકાત બાદ ચીને એક મોટું નિવેદન આપ્યું છે. જાણો ભારત, રશિયા અને ચીનની વધતી મિત્રતા અમેરિકા માટે કેમ ચિંતાનો વિષય બની છે અને વૈશ્વિક રાજકારણમાં શું મોટા ફેરફારો આવી શકે છે.
ચીનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા ગુઓ જિયાકુને જણાવ્યું કે, "ભારત, ચીન અને રશિયા વિશ્વની ઉભરતી અર્થવ્યવસ્થાઓ અને ગ્લોબલ સાઉથનો મજબૂત અવાજ છે."
India-Russia Relations: રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનની તાજેતરની ભારત મુલાકાતે વૈશ્વિક રાજકારણમાં નવી ચર્ચાઓ જગાવી છે. આ મુલાકાત દરમિયાન બંને દેશો વચ્ચે અનેક મહત્વપૂર્ણ કરારો થયા, પરંતુ સૌથી વધુ ધ્યાન ખેંચ્યું પાડોશી દેશ ચીનના નિવેદને. ચીને પુતિનની ભારત યાત્રાને સકારાત્મક ગણાવતા કહ્યું કે ભારત, રશિયા અને ચીન વચ્ચેના મજબૂત સંબંધો વિશ્વમાં શાંતિ અને સ્થિરતા માટે જરૂરી છે. ચીનનું આ વલણ અમેરિકા જેવા પશ્ચિમી દેશો માટે ચિંતા વધારનારું સાબિત થઈ શકે છે.
ચીને શું કહ્યું?
ચીનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા ગુઓ જિયાકુને જણાવ્યું કે, "ભારત, ચીન અને રશિયા વિશ્વની ઉભરતી અર્થવ્યવસ્થાઓ અને ગ્લોબલ સાઉથનો મજબૂત અવાજ છે." તેમણે ઉમેર્યું કે આ ત્રણેય દેશો વચ્ચેનો સહયોગ માત્ર તેમના પોતાના માટે જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર વિશ્વની સુરક્ષા અને સમૃદ્ધિ માટે પણ ફાયદાકારક છે. ચીનનું માનવું છે કે આ ત્રિપક્ષીય સંબંધો એશિયા અને દુનિયાભરમાં સ્થિરતા લાવવામાં મદદ કરશે.
ભારત-ચીન સંબંધોમાં સુધારાના સંકેત?
વર્ષ 2020માં પૂર્વી લદ્દાખમાં થયેલા સૈન્ય તણાવ પછી ભારત અને ચીનના સંબંધોમાં ભારે કડવાશ આવી હતી. જોકે, હવે ચીન તરફથી સંબંધો સુધારવાના સંકેતો મળી રહ્યા છે. પ્રવક્તાએ કહ્યું કે બેઈજિંગ ભારત સાથે લાંબા ગાળાના દ્રષ્ટિકોણથી સ્થિર અને મજબૂત સંબંધો બનાવવા માટે તૈયાર છે, જેથી બંને દેશોના લોકોને તેનો વાસ્તવિક લાભ મળી શકે.
પુતિનની ભૂમિકા અને ચીનનો પ્રતિસાદ
પુતિને ભારત આવતા પહેલા એક ઈન્ટરવ્યુમાં ભારત અને ચીનને રશિયાના "સૌથી નજીકના મિત્રો" ગણાવ્યા હતા. તેમણે એવો વિશ્વાસ પણ વ્યક્ત કર્યો હતો કે બંને દેશો સરહદ વિવાદ જેવા મુદ્દાઓ જાતે જ ઉકેલી લેશે. ચીનની સરકારી મીડિયાએ પુતિનના આ નિવેદનને ખૂબ મહત્વ આપ્યું. ખાસ કરીને, જ્યારે પુતિને ભારત દ્વારા રશિયન તેલ ખરીદવાના નિર્ણયનો બચાવ કર્યો અને અમેરિકાની ટીકાને ફગાવી દીધી, ત્યારે ચીને તેનું સમર્થન કર્યું. આ બાબત દર્શાવે છે કે રશિયા અને ચીન પશ્ચિમી દબાણ સામે એકબીજાને ટેકો આપી રહ્યા છે.
પુતિનની ભારત યાત્રાના મુખ્ય પરિણામો
રશિયન રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન 4-5 ડિસેમ્બરના રોજ ભારતના પ્રવાસે આવ્યા હતા. 2021 પછી આ તેમની પ્રથમ ભારત મુલાકાત હતી. આ મુલાકાતના મુખ્ય મુદ્દાઓ નીચે મુજબ છે:
મહત્વપૂર્ણ કરારો: વેપાર, સંરક્ષણ, ઉર્જા અને રોકાણ જેવા ક્ષેત્રોમાં ઘણા કરારો પર હસ્તાક્ષર થયા.
વેપારનું લક્ષ્ય: બંને દેશોએ 2030 સુધીમાં દ્વિપક્ષીય વેપારને 100 અબજ ડોલર સુધી પહોંચાડવાનો લક્ષ્યાંક નક્કી કર્યો છે.
આર્થિક સહયોગ: લાંબા ગાળાના આર્થિક સહયોગ માટેના કાર્યક્રમને પણ મંજૂરી આપવામાં આવી.
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે ભારત, રશિયા અને ચીન વચ્ચેના સંબંધો એક નવા તબક્કામાં પ્રવેશી રહ્યા છે, જેની અસર વૈશ્વિક રાજનીતિ પર ચોક્કસપણે જોવા મળશે.