ભારત સરકારનો મોટો નિર્ણય: કાર માટે નવા CAFE-3 નિયમો જાહેર, જાણો નાની પેટ્રોલ કાર અને EV પર શું થશે અસર?

CAFE-3 norms India: ઓટોમોબાઈલ સેક્ટર અને નવી કાર ખરીદવાનું વિચારતા લોકો માટે એક ખૂબ જ મહત્વના સમાચાર છે. ભારત સરકારે પેસેન્જર વાહનોના કાર્બન ઉત્સર્જન (પ્રદૂષણ) ને નિયંત્રિત કરવા અને ઇંધણની બચત વધારવા માટે નવા CAFE-3 ધોરણો સત્તાવાર રીતે જાહેર કરી દીધા છે.

આ નવા નિયમો 1 એપ્રિલ, 2027થી દેશભરમાં લાગુ કરવામાં આવશે અને તે 31 માર્ચ, 2032 સુધી અમલમાં રહેશે. આ નિયમોની સીધી અસર કાર બનાવતી કંપનીઓ અને ગ્રાહકો બંને પર જોવા મળશે. ચાલો સરળ ભાષામાં સમજીએ કે આ નવા નિયમોમાં શું ફેરફાર થયા છે અને કોને ફાયદો કે નુકસાન થશે.

નાની પેટ્રોલ કાર માટે કોઈ છૂટ નહીં, ભારે વાહનો માટે નિયમો કડક

સરકારે જ્યારે આ નિયમોનો પ્રારંભિક ડ્રાફ્ટ રજૂ કર્યો હતો, ત્યારે 909 કિલોગ્રામથી ઓછું વજન ધરાવતી નાની પેટ્રોલ કારને ખાસ છૂટ આપવાનો પ્રસ્તાવ હતો. પરંતુ, ફાઇનલ નિયમોમાં સરકારે આ છૂટ રદ્દ કરી દીધી છે. એટલે કે નાની કાર બનાવતી કંપનીઓએ પણ હવે ઉત્સર્જનના કડક નિયમોનું પાલન કરવું પડશે. આ ઉપરાંત, ભારે વાહનો (Heavy Vehicles) માટે ઇંધણ કાર્યક્ષમતાના નિયમો વધુ કડક બનાવવામાં આવ્યા છે, જ્યારે હળવા વાહનો માટે લક્ષ્યાંકો થોડા નરમ રાખવામાં આવ્યા છે.

ઊર્જા મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, ભારતમાં બનતા કે વિદેશથી આયાત થતા તમામ નવા પેસેન્જર વાહનો પર આ નિયમ લાગુ પડશે. આમાં નીચેના વાહનોનો સમાવેશ થાય છે:

* હેચબેક અને સેડાન કાર

* યુટિલિટી વાહનો (UVs) અને SUV

* બહુહેતુક વાહનો (MPVs), જેમાં ડ્રાઇવર સહિત 8 મુસાફરો બેસી શકે તેવી ક્ષમતા હોય.

કારનું રેફરન્સ વજન વધારાયું

આજકાલ કારની ડિઝાઇન, સેફ્ટી ફીચર્સ અને વજનમાં મોટો ફેરફાર આવ્યો છે. આ બાબતને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે ટાર્ગેટ નક્કી કરવા માટે કારના 'સંદર્ભ વજન' (Reference Weight) માં વધારો કર્યો છે. અગાઉ આ વજન 1082 કિલોગ્રામ હતું, જે હવે 13.6% વધારીને 1229 કિલોગ્રામ કરવામાં આવ્યું છે.

5 વર્ષમાં માઇલેજ અને ઇંધણ વપરાશમાં થશે મોટો સુધારો

નવા CAFE-3 નિયમોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય વાહનોમાં પેટ્રોલ-ડીઝલનો વપરાશ ઘટાડવાનો છે. સરકારે કંપનીઓ માટે આગામી 5 વર્ષનું લક્ષ્ય નક્કી કર્યું છે:

વર્ષ 2027-28: વાહનોનો સરેરાશ ઇંધણ વપરાશ 100 કિલોમીટર દીઠ 3.996 લિટર હોવો જોઈએ.

વર્ષ 2031-32: આ લક્ષ્ય ઘટાડીને 100 કિલોમીટર દીઠ 3.3273 લિટર કરવામાં આવશે.

સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો, ઓટોમોબાઈલ કંપનીઓએ 5 વર્ષમાં તેમના વાહનોની ઇંધણ કાર્યક્ષમતા (માઇલેજ) માં આશરે 16.7% નો સુધારો કરવો પડશે.

EV અને હાઇબ્રિડ વાહનોને મળશે ‘સુપર ક્રેડિટ'નો જબરદસ્ત ફાયદો

સરકાર ક્લીન એનર્જીને પ્રોત્સાહન આપી રહી છે. આ જ કારણ છે કે જે કંપનીઓ ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV), પ્લગ-ઇન હાઇબ્રિડ, સ્ટ્રોંગ હાઇબ્રિડ અને ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ વાહનો બનાવે છે તેમને 'સુપર ક્રેડિટ' આપવામાં આવશે. કંપનીઓના સરેરાશ ઉત્સર્જનની ગણતરી વખતે આવા ઈકો-ફ્રેન્ડલી વાહનોની સંખ્યાને 'વધારાના ગુણક' તરીકે ગણવામાં આવશે, જેથી કંપનીઓ તેમના ટાર્ગેટ સરળતાથી પૂરા કરી શકશે.

ક્રેડિટ લે-વેચની સિસ્ટમ

જો કોઈ કંપની સરકારના ટાર્ગેટ કરતાં પણ વધુ સારું પર્ફોર્મન્સ આપે, તો તેને વધારાની 'ક્રેડિટ' મળશે, જેનો ઉપયોગ તે આવતા વર્ષોમાં કરી શકશે. પરંતુ જો કોઈ કંપની ટાર્ગેટ પૂરો ન કરી શકે, તો તે પોતાની જૂની ક્રેડિટ વાપરી શકશે અથવા બીજી કંપનીઓ પાસેથી ક્રેડિટ ખરીદી શકશે. આ ખરીદ-વેચાણ ‘બ્યુરો ઓફ એનર્જી એફિશિયન્સી'ની દેખરેખ હેઠળ થશે.

નવા CAFE-3 નિયમો એ દર્શાવે છે કે સરકાર ભારતમાં પર્યાવરણને અનુકૂળ અને વધુ માઇલેજ આપતા વાહનો લાવવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. 2027 થી લાગુ થનારા આ નિયમોને કારણે કાર ઉત્પાદક કંપનીઓએ અત્યારથી જ નવી ટેકનોલોજી અને વૈકલ્પિક ઇંધણ પર કામ શરૂ કરવું પડશે, જે ભવિષ્યમાં ગ્રાહકો માટે પણ ફાયદાકારક સાબિત થશે.

આ પણ વાંચો- FD નિયમોમાં મોટો ફેરફાર: 1 ઑક્ટોબરથી બેંકોની મનમાની બંધ, જાણો RBIનો નવો બલ્ક એફડી રૂલ