અમેરિકા-ઈરાન વચ્ચે સમાધાનની આશા, કતારની મધ્યસ્થતામાં ચાલી રહી છે વાતચીત
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા સંઘર્ષનો અંત આવવાની આશા વધી છે. કતારની મધ્યસ્થતામાં બંને દેશો વચ્ચે શાંતિ મંત્રણા ચાલી રહી છે. ઈરાન પોતાના પરમાણુ કાર્યક્રમને લગતા કતારના પ્રસ્તાવો પર વિચાર કરી રહ્યું છે. જોકે, હજુ સુધી કોઈ અંતિમ સમજૂતી થઈ નથી.
શું અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનું યુદ્ધ ટૂંક સમયમાં સમાપ્ત થશે? કતારની મધ્યસ્થતામાં શાંતિ મંત્રણા તેજ, ઈરાન પરમાણુ કાર્યક્રમ અંગેના પ્રસ્તાવો પર કરી રહ્યું છે વિચાર.
મધ્યપૂર્વમાંથી ટૂંક સમયમાં સારા સમાચાર મળી શકે છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલો યુદ્ધસંઘર્ષ ટૂંક સમયમાં સમાપ્ત થવાની આશા જાગી છે. બંને દેશો વચ્ચે સમાધાન માટે કતારની મધ્યસ્થતામાં વાતચીત ચાલી રહી છે. ઈરાન હવે પોતાના પરમાણુ કાર્યક્રમ સાથે જોડાયેલા કેટલાક મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા કરવા તૈયાર દેખાઈ રહ્યું છે, જેના પર અગાઉ વાતચીતની કોઈ શક્યતા નહોતી.
આ મામલાની જાણકારી ધરાવતા એક રાજદ્વારીના જણાવ્યા અનુસાર, ઈરાન કતાર દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલા પોતાના પરમાણુ કાર્યક્રમ સંબંધિત પ્રસ્તાવો પર વિચાર કરી રહ્યું છે.
ઈરાનના વલણમાં બદલાવથી સમાધાનની આશા વધી
ઈરાન તરફથી પરમાણુ કાર્યક્રમના મુદ્દે કોઈપણ પ્રકારની છૂટછાટ શાંતિ મંત્રણાને આગળ વધારવામાં મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે છે. જૂનમાં વચગાળાનો શાંતિ કરાર તૂટી ગયા બાદ બંને દેશો વચ્ચેની વાતચીતમાં કોઈ ખાસ પ્રગતિ થઈ નહોતી.
જો અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે સમજૂતી થાય છે તો તે માત્ર મધ્યપૂર્વ જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર વિશ્વ માટે રાહતના સમાચાર બની શકે છે.
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને કતારના અમીર વચ્ચે વાતચીત
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તાજેતરમાં કતારના નેતા સાથે ફોન પર વાતચીત કરી હતી. કતારના અમીર શેખ તમીમ બિન હમદ અલ થાનીની ઓફિસના જણાવ્યા અનુસાર, બંને નેતાઓએ યુદ્ધ કરી રહેલા પક્ષો વચ્ચેના મતભેદો દૂર કરવા અને સંઘર્ષનો અંત લાવવા માટે કતાર દ્વારા કરવામાં આવી રહેલા પ્રયાસો અંગે ચર્ચા કરી હતી.
શુક્રવારે થયેલી આ વાતચીતને યુદ્ધ સમાપ્ત કરવાના રાજદ્વારી પ્રયાસોની દૃષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે. કતાર આ સમગ્ર મામલે મુખ્ય મધ્યસ્થીની ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે.
ફેબ્રુઆરીના અંતમાં શરૂ થયું હતું અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે યુદ્ધ
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને ઇઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂએ ફેબ્રુઆરીના અંતમાં ઈરાન પર હુમલા શરૂ કર્યા હતા. તેના જવાબમાં ઈરાને મધ્યપૂર્વમાં અમેરિકાના સહયોગી દેશોને નિશાન બનાવીને વળતો હુમલો કર્યો હતો.
આ સંઘર્ષની અસર વૈશ્વિક ઊર્જા બજારો પર પણ જોવા મળી હતી. ઊર્જાના ભાવમાં વધારો થયો હતો અને દુનિયાભરમાં મોંઘવારી વધવાની ચિંતા ઊભી થઈ હતી.
યુદ્ધનો અંત લાવવા માટે અનેક તબક્કાની વાતચીત થઈ છે, પરંતુ અત્યાર સુધી કોઈ કાયમી સમજૂતી થઈ શકી નથી. ઈરાનની મુખ્ય માગણીઓમાં તેના બંદરો પર અમેરિકાની નૌકાદળની નાકાબંધી હટાવવાનો મુદ્દો પણ સામેલ છે.
સમાધાન માટે કતારના પ્રસ્તાવો પર વિચાર કરી રહ્યું છે ઈરાન
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ લાંબા સમયથી કહેતા આવ્યા છે કે આ યુદ્ધનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ઈરાનને પરમાણુ હથિયાર બનાવતાં રોકવાનો છે. બીજી તરફ, ઈરાન સતત દાવો કરતું આવ્યું છે કે તેનો પરમાણુ કાર્યક્રમ સંપૂર્ણપણે શાંતિપૂર્ણ હેતુઓ માટે છે.
જોકે, યુદ્ધ શરૂ થયા બાદ ઈરાનની પરમાણુ પ્રવૃત્તિઓની વાસ્તવિક સ્થિતિ અંગે સ્પષ્ટ માહિતી ઉપલબ્ધ નથી.
ઈરાનના વલણમાં બદલાવથી શાંતિ કરારનો માર્ગ ખુલી શકે
માનવામાં આવે છે કે જો ઈરાન પોતાના પરમાણુ કાર્યક્રમ અંગે વધુ પારદર્શિતા દાખવવા અને આંતરરાષ્ટ્રીય દેખરેખ સંબંધિત પ્રસ્તાવો પર સહમત થાય છે, તો શાંતિ મંત્રણાને આગળ વધારવાનો માર્ગ ખુલી શકે છે.
હાલમાં ઈરાન કતારના પ્રસ્તાવો પર વિચાર કરી રહ્યું છે. જોકે, બંને દેશો વચ્ચે કોઈ અંતિમ સમજૂતી થઈ હોવાની જાહેરાત કરવામાં આવી નથી. તેથી આગામી દિવસોમાં થનારી રાજદ્વારી વાતચીત પર સમગ્ર વિશ્વની નજર રહેશે.