RBI Monetary Policy: સૌ પ્રથમ, અમે તમને જણાવી દઈએ કે ભારતીય રિઝર્વ બેંક (આરબીઆઈ) એક્ટ, 1934 (2016 માં સુધારેલ) હેઠળ, આરબીઆઈને દેશની નાણાકીય નીતિ નક્કી કરવાની જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય છે. આર્થિક વૃદ્ધિમાં વધારો અને ફુગાવાને નિયંત્રિત કરો. વર્ષ 2016 પહેલા આરબીઆઈ વ્યાજ દરો અંગે બેઠક કરીને નિર્ણય લેતી હતી. તે જ સમયે, MPC સમિતિ એટલે કે નાણાકીય નીતિ સમિતિ નિર્ણય લે છે. વ્યાજદર ઘટશે કે નહીં? સમિતિમાં 6 સભ્યો છે.
RBI Monetary Policy: હવે વ્યાજ દરો પર આરબીઆઈનો શું નિર્ણય લેશે - સૌથી મોટા પોલમાં થયો ખુલાસો
4 ડિસેમ્બરથી શરૂ થશે અને વ્યાજ દર અંગેનો મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય 6 ડિસેમ્બરે જાહેર કરવામાં આવશે. પોલમાં સામેલ વધારેતર વિશેષજ્ઞોએ કહ્યુ કે RBI ડિસેમ્બરની પૉલિસીમાં વલણ નથી બદલી શકતા અને તેને "તટસ્થ" પર બનાવી રાખી શકે છે.
MoneyControl Newsઅપડેટેડ Dec 02, 2024 પર 12:28 PM
RBI ગવર્નર સમિતિના અધ્યક્ષ તરીકે કામ કરે છે. સભ્ય નંબર-2 આરબીઆઈના ડેપ્યુટી ગવર્નર છે. ત્રીજું, આરબીઆઈના એક અધિકારી છે જે સેન્ટ્રલ બોર્ડ દ્વારા નોમિનેટ થાય છે. અન્ય ત્રણ સભ્યો અર્થતંત્રના મહાન નિષ્ણાતો અથવા પ્રોફેસરો છે. આ સરકાર દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે. આ સભ્યોનો કાર્યકાળ 4 વર્ષનો છે અથવા આગળના આદેશ સુધી રહેશે.
રેપો રેટ ઉપરાંત, RBI મોનેટરી પોલિસી કમિટી તેની સમીક્ષા બેઠકમાં રિવર્સ રેપો રેટ, બેંક રેટ, CRR, SLR, SDF રેટ, MSF દર, LAF, LAF કોરિડોર અને અન્ય બાબતોની જાહેરાત કરે છે.
નાણાકીય નીતિ સમિતિમાં દરેક સભ્યને એક મતનો અધિકાર છે. મોનેટરી પોલિસી કમિટી અથવા મોનેટરી પોલિસી કમિટી (RBI Monetary Policy Committee) ના દરેક સભ્ય સૂચિત દરખાસ્તની તરફેણમાં અથવા વિરૂદ્ધમાં મતદાન કરવાનાં કારણો દર્શાવતું નિવેદન લખે છે.
જો સૂચિત દરખાસ્ત પર મતદાન સમાન હોય તો મતદાન નાણાકીય નીતિ સમિતિના અધ્યક્ષ એટલે કે આરબીઆઈના ગવર્નર દ્વારા નિર્ણય લેવામાં આવે છે અને પછી અંતિમ જાહેરાત જાહેર કરવામાં આવે છે.
હવે શું થશે?
ભારતીય રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) આ સપ્તાહના અંતમાં 11મી વખત વ્યાજ દરો સ્થિર રાખવાની ધારણા છે કારણ કે અપેક્ષિત ફુગાવાના આંકડા કરતાં વધારે છે. મનીકંટ્રોલે 15 અર્થશાસ્ત્રીઓ, બેન્કરો અને ફંડ મેનેજરોને મતદાન કર્યું હતું. જેમાં આ વાત સામે આવી છે. સપ્ટેમ્બરમાં દેશનો જીડીપી ગ્રોથ ઘટીને સાત ક્વાર્ટરમાં સૌથી નીચા સ્તરે 5.4 ટકા હતો. આ મેન્યુફેક્ચરિંગમાં ઘટાડાની અસર છે.
બેઠકની શરૂઆત
4 ડિસેમ્બરથી શરૂ થશે અને વ્યાજ દર અંગેનો મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય 6 ડિસેમ્બરે જાહેર કરવામાં આવશે. પોલમાં સામેલ વધારેતર વિશેષજ્ઞોએ કહ્યુ કે RBI ડિસેમ્બરની પૉલિસીમાં વલણ નથી બદલી શકતા અને તેને "તટસ્થ" પર બનાવી રાખી શકે છે. ટાટા એસેટ મેનેજમેન્ટના હેડ-ફિક્સ્ડ ઇન્કમ મૂર્તિ નાગરાજને જણાવ્યું હતું કે, "આગળ જતાં ફુગાવો 4 ટકાની રેન્જમાં રહેવાની ધારણા છે, તેથી આરબીઆઈના વલણમાં ફેરફાર થવાની ધારણા છે."
ઓક્ટોબરમાં, MPCએ રેપો રેટ દર 6.5 ટકા પર યથાવત રાખ્યો, જેના દર પર આરબીઆઈ બેંકોને લોન આપે છે, પરંતુ તેનું વલણ બદલ્યું. આરબીઆઈએ હવે 10 એમપીસી બેઠકો માટે રેપો રેટ 6.5 ટકા પર સ્થિર રાખ્યો છે. શાકભાજીની કિંમતોથી હવે રાહત મળવાની આશા છે.
આરબીએલ બેંકના અર્થશાસ્ત્રી અચલા જેઠમલાણીએ જણાવ્યું હતું કે, "નાણાકીય વર્ષ 2025ના બીજા છ મહિનામાં ફુગાવાને 5 ટકાથી નીચે લાવવા માટે ખાદ્ય ફુગાવો ઘટાડવો પડશે અને તેને નીચલા સ્તરે બનાવી રાખવાની આવશ્યકતા હશે." નાણાકીય વર્ષ 2025 માટે આરબીઆઈના સીપીઆઈ ફુગાવાના અંદાજ 4.5 ટકાથી ઉપર જવાનું જોખમ હોવાનું જણાય છે.
ભારતનો છૂટક ફુગાવો ઓક્ટોબરમાં વધીને 6.2 ટકાની 14 મહિનાની ઊંચી સપાટીએ પહોંચ્યો હતો, જે અગાઉના મહિનામાં 5.5 ટકા હતો, કારણ કે શાકભાજીના ભાવમાં વધારો થવાને કારણે ખાદ્ય ફુગાવો વધ્યો હતો.
સરકાર હવે 12 નવેમ્બરે નવા આંકડા જાહેર કરશે. ગયા મહિને, ડેટા દર્શાવે છે કે ખાદ્ય ફુગાવો 15 મહિનામાં પ્રથમ વખત બે આંકડામાં વધીને 10.9 ટકા થયો હતો, જે અગાઉના મહિનામાં 9.2 ટકા હતો.
ઓક્ટોબરમાં, MPCએ FY25 માટે 4.5 ટકા ફુગાવાનો અંદાજ મૂક્યો હતો, જેની સરખામણીમાં Q2 માં 4.1 ટકા, Q3 માં 4.8 ટકા અને Q4 માં 4.2 ટકા હતો. FY26 ના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા માટે CPI ફુગાવો 4.3 ટકા રહેવાની ધારણા છે.
પહેલા મનીકંટ્રોલ ગુજરાતી પર ગુજરાતીમાં સ્ટોક માર્કેટ, Stock Tips, સમાચાર, પર્સનલ ફાઇનાન્સ અને બિઝનેસ સંબંધિત સમાચાર વાંચો. દૈનિક બજાર અપડેટ્સ માટે Moneycontrol App ડાઉનલોડ કરો.