Sania Mirza: શું પાકિસ્તાની પિતાના બાળકને ભારતની નાગરિકતા મળી શકે છે? જાણો સાનિયા મિર્ઝાના પુત્ર અંગેનો વિવાદ

Sania Mirza: સાનિયા મિર્ઝાએ ટેનિસમાં ભારતને સારું નામ અપાવ્યું હતું, પરંતુ વર્ષ 2010માં તેને પણ ભારે રોષનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. આ તે સમય હતો જ્યારે સાનિયાએ પાકિસ્તાની ક્રિકેટર શોએબ મલિક સાથે લગ્ન કર્યા હતા. આ લગ્ન 14 વર્ષ પછી સત્તાવાર રીતે સમાપ્ત થયા. સાનિયા લાંબા સમયથી શોએબથી અલગ તેના પુત્ર ઇઝહાન મિર્ઝા મલિક સાથે દુબઈમાં રહે છે.

ઇઝહાનને લઈને સોશિયલ મીડિયા પર ઘણી ચર્ચા થઈ રહી છે કે શું છૂટાછેડા પછી સાનિયા તેના પુત્ર સાથે ભારત પરત ફરશે કે પછી તેને ભારતીય નાગરિકતા મળશે.

ઇઝહાનનો મામલો ઘણો જટિલ છે. હાલમાં તે ગોલ્ડન વિઝા પર તેની માતા સાથે દુબઈમાં રહે છે. આ UAE વિઝા કોઈને ત્યાં લાંબા સમય સુધી રહેવાની સ્વતંત્રતા આપે છે. બીજા ઘણા ફાયદા પણ છે, જે સાનિયાને મળશે. ટેનિસ સ્ટારે પાકિસ્તાની નાગરિક સાથે લગ્ન કર્યા પછી પણ તેની ભારતીય નાગરિકતા છોડી ન હતી, પરંતુ ભારત માટે રમવાનું ચાલુ રાખ્યું હતું. તેમના બાળકનો જન્મ પણ ભારતીય હોસ્પિટલમાં થયો હતો. જો આ રીતે જોવામાં આવે તો સાનિયા ઇચ્છે તો ઇઝહાન પોતે ભારતનો નાગરિક કહી શકાય.

પાકિસ્તાને નાગરિકતા આપવાનો ઇનકાર કર્યો હતો

ઇઝહાનના જન્મ પછી પાકિસ્તાનની ગુપ્તચર સર્વિસ - ફેડરલ ઇન્વેસ્ટિગેશન એજન્સીએ કહ્યું હતું કે જો બાળક ભારતની નાગરિકતા લેશે તો તેને પાકિસ્તાનનો નાગરિક ગણવામાં આવશે નહીં. તમને જણાવી દઈએ કે પાકિસ્તાનમાં બેવડી નાગરિકતા કાયદેસર રીતે માન્ય છે. ઘણા લોકો પાસે બે પાસપોર્ટ હોય છે, જેમ કે એક પાકિસ્તાનનો અને બીજો કોઈ મોટા દેશનો. પરંતુ પાકિસ્તાનનો આ કરાર ભારત સાથે નથી. મતલબ કે જો કોઈ ભારતીય નાગરિક પાકિસ્તાની પાસપોર્ટ પણ રાખવા માંગે છે તો તે શક્ય નથી.

ભારતના બંધારણમાં ડબલ નાગરિકતા નહીં

જો કોઈ ભારતીય બીજા દેશનો પાસપોર્ટ મેળવવા ઈચ્છે છે તો તેના માટે તેણે પોતાની ભારતીય નાગરિકતા છોડવી પડશે. એટલે કે, જો ઇઝહાનને આ દેશનો નાગરિક માનવામાં આવે છે, તો તે અન્ય કોઈ દેશની નાગરિકતા નહીં લઈ શકે. તેના જન્મ પછી શોએબે કહ્યું હતું કે તેનો દીકરો ન તો ભારતનો નાગરિક હશે અને ન તો પાકિસ્તાનનો. તો કદાચ આ દ્વારા તેનો અર્થ UAE હતો.

શક્ય છે કે ગોલ્ડન પાસપોર્ટ સિવાય ઇઝહાનને ત્યાંની કાયમી નાગરિકતા આપવામાં આવે. હાલમાં તે સ્પષ્ટ નથી કે બાળકને ક્યાં નાગરિકતા આપવામાં આવશે અથવા તેના માતાપિતા શું વિચારી રહ્યા છે. એ પણ શક્ય છે કે તેમની પાસે કોઈ અન્ય દેશની નાગરિકતા હોય.

જેમને ભારતની નાગરિકતા મળે છે

26 જાન્યુઆરી, 1950 પછી ભારતમાં જન્મેલ કોઈપણ વ્યક્તિ જન્મથી ભારતીય નાગરિક છે. બીજો નિયમ પણ છે. આ હેઠળ, 1 જુલાઈ, 1987 પછી ભારતમાં જન્મેલ કોઈપણ વ્યક્તિ ભારતીય નાગરિક છે જો તે સમયે તેના માતાપિતામાંથી કોઈ એક ભારતીય પાસપોર્ટ ધરાવે છે.

જો જન્મ સમયે માતા-પિતામાંથી કોઈ એક ભારતનો નાગરિક હોય તો દેશમાં જન્મ ન થયો હોય તો પણ નાગરિકતા મેળવી શકાય છે. પરંતુ માતા-પિતાએ બાળકના જન્મના એક વર્ષની અંદર ભારતીય દૂતાવાસમાં આ માટે નોંધણી કરાવવી પડશે.

નોંધણી દ્વારા નાગરિકતા પણ મેળવવામાં આવે છે. આ માટે ઘણી શરતો છે, જેમ કે ઓછામાં ઓછા 7 વર્ષ ભારતમાં રહેવું. કોમનવેલ્થ દેશોના રહેવાસીઓ જો ભારતમાં રહેવાનું શરૂ કરે તો તેઓ પણ ભારતીય નાગરિક બની શકે છે.

દેશમાં વિલીનીકરણ પછી પણ નાગરિકતા

જો અન્ય કોઈ દેશ ભારતમાં જોડાવા માંગે છે, અથવા જો કોઈ નવો પ્રદેશ ભારતમાં સામેલ થશે, તો ત્યાં રહેતા લોકો આપોઆપ ભારતીય ગણાશે. ઉદાહરણ તરીકે, વર્ષ 1954 માં, પુડુચેરી દેશમાં ભળી ગયું અને ત્યાં રહેતા લોકો ભારતીય કહેવા લાગ્યા.

નાગરિકતા પણ છીનવી શકાય છે જો...

- જો કોઈ બીજા દેશનો પાસપોર્ટ લેવા ઈચ્છે તો તેની ભારતીય નાગરિકતા પણ છીનવાઈ શકે છે.

- જો તે સાબિત થાય કે તે વ્યક્તિ ભારતમાં ગેરકાયદેસર રીતે પ્રવેશ્યો હતો અને નાગરિકતા મેળવી હતી.

- દેશવિરોધી પ્રવૃત્તિઓમાં સામેલ થવા અથવા આતંકવાદ ફેલાવવા બદલ પણ નાગરિકતા રદ કરી શકાય છે.

- બંધારણ અથવા મૂળભૂત અધિકારો સાથે છેડછાડ કરતું કોઈપણ કાર્ય નાગરિકતા જોખમમાં મૂકી શકે છે.

આ પણ વાંચો-Mysore Rock Ramlala Statue: 3 અરબ વર્ષ જૂની ચટ્ટાનમાંથી બનેલી છે રામલલાની મૂર્તિ, ટ્રસ્ટે જણાવ્યું કેવી રીતે મળી હતી આ શિલા