Dollar-Free Trade: તાજેતરમાં સુધી, યુએસ ડૉલર વિના આંતરરાષ્ટ્રીય ટ્રાજેક્શનની કલ્પના કરવી મુશ્કેલ હતી. જો કે હવે તેની પકડ ધીમે ધીમે નબળી પડી રહી છે. ઘણા દેશો પોતાના ચલણમાં ટ્રાજેક્શન કરી રહ્યા છે. જોકે, સવાલ એ ઊભો થાય છે કે શું ખરેખર ડૉલરનું વર્ચસ્વ ઘટી રહ્યું છે. રશિયાના વિદેશ પ્રધાન સેર્ગેઈ વિક્ટોરોવિચ લવરોવે તાજેતરમાં દાવો કર્યો હતો કે આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર માટે ડૉલરનો ઉપયોગ બંધ કરવાનો અને સ્થાનિક ચલણ એટલે કે ડી-ડોલરાઇઝેશન તરફ સ્વિચ કરવાનું વલણ બદલી ન શકાય તેવું છે.
શું છે ભારતીય રૂપિયાની સ્થિતિ
જો આપણે આપણા દેશની વાત કરીએ તો સરકાર રૂપિયામાં લેવડદેવડ કરવાનો સતત પ્રયાસ કરી રહી છે. આ પ્રયાસો હેઠળ હવે વિશ્વના 18 દેશોએ તેને ટ્રાજેક્શન માટે સ્વીકારવાનું શરૂ કર્યું છે. સેન્ટ્રલ બેન્ક આરબીઆઈએ જર્મની, કેન્યા, શ્રીલંકા, સિંગાપોર, બાંગ્લાદેશ, મલેશિયા, રશિયા, યુએઈ અને યુકે સહિતના ઘણા દેશોમાં રૂપિયા દ્વારા ટ્રાન્ઝેક્શનને મંજૂરી આપી છે. આ કામ Vostro એકાઉન્ટ દ્વારા કરવામાં આવે છે જે વિદેશી બેન્કો ભારતીય બેન્કોમાં ખોલે છે. વિદેશી બેન્કો તેમાં રૂપિયાના રૂપમાં થાપણો રાખે છે અને તેનો ઉપયોગ ગ્રાહકોની આંતરરાષ્ટ્રીય જરૂરિયાતો માટે કરે છે.
BRICS Bankની સિસ્ટમમાં ફેરફારની હિમાયત
જ્યારે બ્રાઝિલના રાષ્ટ્રપતિ લુઈઝ ઈનાસિયો લુલા દા સિલ્વા બે અઠવાડિયા પહેલા શાંઘાઈ ગયા હતા, 13 એપ્રિલના રોજ, તેમણે ન્યૂ ડેવલપમેન્ટ બેન્કના હેડક્વાર્ટરમાં ડૉલરને બદલે પોતપોતાની કરન્સીમાં ટ્રાજેક્શનની હિમાયત કરી હતી. તેમણે કહ્યું હતું કે બ્રિક્સ દેશો એટલે કે બ્રાઝિલ, રશિયા, ભારત, ચીન અને દક્ષિણ આફ્રિકા આ દિશામાં મોટી ભૂમિકા ભજવી શકે છે. તેમણે કહ્યું કે જો BRICS Bank ઈચ્છે તો તેના સભ્ય દેશોને તેમની પોતાની મુદ્રામાં લોન આપી શકે છે. ન્યુ ડેવલપમેન્ટ બેન્કનું નામ પહેલા બ્રિક્સ ડેવલપમેન્ટ બેન્ક હતું.