અમેરિકામાં ડેમોક્રેટ્સનું રાજ: ભારતને વેપાર કરાર અને H-1B વિઝામાં મળશે ફાયદો, પાકિસ્તાનના ટ્રમ્પ-સોદાઓ પર તપાસની તલવાર
અમેરિકી કોંગ્રેસમાં ડેમોક્રેટ્સના વર્ચસ્વથી ભારતને વેપાર કરાર અને H-1B વિઝામાં નવી તકો મળી શકે છે. જ્યારે પાકિસ્તાનના ટ્રમ્પ પરિવાર સાથેના સોદાઓ પર તપાસનું જોખમ વધ્યું.
આ રાજકીય ફેરફારની સીધી અસર ભારત અને પાકિસ્તાન બંને પર પડવાની છે — પરંતુ બંને દેશો માટે અલગ-અલગ રીતે. ભારત માટે નવી તકોના દ્વાર ખૂલી શકે છે, જ્યારે પાકિસ્તાન માટે મુશ્કેલીઓ વધી શકે છે.
US midterm election: અમેરિકાની મધ્યસત્ર ચૂંટણીના પરિણામોએ વૈશ્વિક રાજકારણમાં ભૂકંપ સર્જ્યો છે. સંસદના બંને ગૃહોમાં ડેમોક્રેટિક પાર્ટીનું વર્ચસ્વ સ્થપાતાં પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ માટે પોતાનો એજન્ડા આગળ વધારવો હવે અઘરો બની ગયો છે. આ રાજકીય ફેરફારની સીધી અસર ભારત અને પાકિસ્તાન બંને પર પડવાની છે — પરંતુ બંને દેશો માટે અલગ-અલગ રીતે. ભારત માટે નવી તકોના દ્વાર ખૂલી શકે છે, જ્યારે પાકિસ્તાન માટે મુશ્કેલીઓ વધી શકે છે.
ભારત માટે વેપાર કરારમાં સોનેરી તક
ડેમોક્રેટ્સના વર્ચસ્વથી ટ્રમ્પ પર રાજકીય દબાણ વધશે, અને પોતાની છબી મજબૂત કરવા તેમને વિદેશ નીતિમાં કોઈ મોટી સફળતાની જરૂર પડશે. આ સ્થિતિમાં ભારત સાથે ઝડપથી વેપાર કરાર કરવો તેમના માટે ફાયદાકારક બની શકે છે.
ભારત ઘણા સમયથી અમેરિકા સાથે વેપાર કરારની વાટાઘાટ કરી રહ્યું છે. ભારતની મુખ્ય માંગ એ છે કે ચીન અને વિયેતનામ જેવા સ્પર્ધક દેશોની સરખામણીમાં ભારતને વધુ અનુકૂળ ટેરિફ શરતો મળે. હાલમાં અમેરિકી વહીવટીતંત્રે ટ્રેડ એક્ટની કલમ 301 હેઠળ ભારત સહિત કેટલાક દેશોની વધારાની ઉત્પાદન ક્ષમતા અંગે તપાસ શરૂ કરી છે, જે વાટાઘાટમાં અવરોધ બની રહી છે.
ડેમોક્રેટ્સ હવે ટેરિફ નીતિની અમેરિકી કંપનીઓ અને ગ્રાહકો પર થતી અસર અંગે સવાલ ઉઠાવી શકે છે, જેનાથી નીતિમાં ફેરફારનું દબાણ ઊભું થશે. જોકે, ટ્રમ્પ પોતાની કાર્યકારી સત્તાનો ઉપયોગ કરીને ટેરિફ લગાવવાનું ચાલુ રાખી શકે છે.
H-1B વિઝા: ભારતીય ટેક પ્રોફેશનલ્સને રાહત મળશે?
ભારતીયો માટે H-1B વિઝા સૌથી સંવેદનશીલ મુદ્દો છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે કુશળ વિદેશી કર્મચારીઓ પર નિયંત્રણો ખૂબ કડક કર્યા છે. H-1B વિઝા માટે 1 લાખ અમેરિકી ડોલરની ઊંચી ફી લાગુ કરવામાં આવી છે. સાથે જ, જે કંપનીઓ અમેરિકી કર્મચારીઓની છટણી કરે છે તેમની વિઝા અરજીઓની વધુ તપાસનો નિર્દેશ પણ અપાયો છે.
આની સૌથી વધુ અસર ભારતીયો પર થાય છે, કારણ કે H-1B વિઝા મેળવનારાઓમાં લગભગ દર 4 માંથી 3 ભારતીય નાગરિકો છે. ડેમોક્રેટિક સાંસદો આ નીતિઓની ટીકા કરી ચૂક્યા છે. કોંગ્રેસમાં તેમનું વર્ચસ્વ વધતાં ટેક કંપનીઓ અને અર્થતંત્ર પર થતી અસર અંગે તપાસ થઈ શકે છે. તાત્કાલિક રાહતની શક્યતા ઓછી છે, પરંતુ લાંબા ગાળે સ્થિતિ સુધરી શકે છે.
પડકારો પણ યથાવત્ રહેશે
ડેમોક્રેટ્સનું વર્ચસ્વ ભારત માટે દરેક મોરચે ફાયદાકારક નહીં હોય. ડેમોક્રેટિક નેતાઓ ભારતના માનવાધિકાર રેકોર્ડ, ધાર્મિક સ્વતંત્રતા અને લઘુમતી સમુદાયોની સ્થિતિ અંગે સતત સવાલ ઉઠાવતા રહ્યા છે. આગામી સમયમાં કોંગ્રેસમાં આ મુદ્દાઓ પર ભારતને વધુ સવાલોનો સામનો કરવો પડી શકે છે. ભારત સરકારે અગાઉ પણ આવા આક્ષેપો સામે વિરોધ નોંધાવ્યો છે.
પાકિસ્તાન માટે મુશ્કેલીઓનો પહાડ
બીજી તરફ, પાકિસ્તાન માટે આ રાજકીય ફેરફાર ગંભીર ચિંતાનો વિષય છે. છેલ્લા દોઢ વર્ષમાં પાકિસ્તાને ટ્રમ્પ પરિવાર સાથે ઘણા વ્યવસાયિક સંબંધો વિકસાવ્યા છે, જે હવે તપાસના દાયરામાં આવી શકે છે.
પાકિસ્તાનના મુખ્ય ટ્રમ્પ-સંબંધિત સોદાઓ
-ટ્રમ્પ પરિવારની ક્રિપ્ટો કંપની વર્લ્ડ લિબર્ટી ફાઈનાન્શિયલ સાથે MoU — જેના સહ-સ્થાપકોમાં અમેરિકાના વિશેષ દૂત સ્ટીવ વિટકોફ પણ છે
-ટ્રમ્પના પુત્રો સાથે નજીકના સંબંધો ધરાવતી કંપની પાવેરસ સાથે ડ્રોન ખરીદીનો સોદો
-અમેરિકી કંપની US સ્ટ્રેટેજિક મેટલ્સ સાથે ખનિજોના વિકાસ માટે 500 મિલિયન ડોલરનો કરાર
-ન્યૂયોર્કની રૂઝવેલ્ટ હોટેલના નવીનીકરણનો સોદો
આસિમ મુનીરની મુશ્કેલી વધી શકે
પાકિસ્તાનના આર્મી ચીફ આસિમ મુનીરે આ સંબંધો વિકસાવવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી છે. ટ્રમ્પ તેમને પોતાના 'મનપસંદ ફિલ્ડ માર્શલ' કહી ચૂક્યા છે. હવે ડેમોક્રેટ્સ ટ્રમ્પ પરિવારના ક્રિપ્ટો વ્યવસાય, શેર ટ્રેડિંગ અને અન્ય વ્યાપારિક હિતોની તપાસ કરી શકે છે. આ તપાસમાં પાકિસ્તાન સાથેના સોદાઓ પણ ધ્યાન ખેંચશે, જેનાથી પાકિસ્તાની લશ્કરી નેતૃત્વ માટે ગંભીર મુશ્કેલીઓ ઊભી થઈ શકે છે.