India-US Trade Deal: ભારતે 4 મહિનામાં કેવી રીતે અમેરિકાને ઘૂંટણિયે પાડ્યું? ટ્રમ્પે અચાનક કેમ ડીલ ફાઈનલ કરી

India-US Trade Deal: અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે સોમવારે રાત્રે એક મોટી જાહેરાત કરીને સૌને ચોંકાવી દીધા છે. ટ્રમ્પે ભારત સાથે ટ્રેડ ડીલ કરવાની વાત સ્વીકારી છે અને ભારત પર લાગતા ટેરિફ (આયાત શુલ્ક)ને 50% થી ઘટાડીને સીધો 18% કરી દીધો છે. આ સમાચાર બાદ પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ પણ સોશિયલ મીડિયા પર આ નિર્ણયનું સ્વાગત કર્યું છે.

જોકે, ઉપરથી જોતા આ નિર્ણય અચાનક લેવાયો હોય તેવું લાગે છે, પરંતુ હકીકતમાં આ ભારતની રણનીતિ અને કૂટનીતિની મોટી જીત છે. છેલ્લા ચાર મહિનામાં ભારતે એવા પગલાં લીધાં કે અમેરિકા પર ચોતરફા દબાણ ઊભું થયું. અમેરિકાને ડર હતો કે જો તેઓ જલ્દી ડીલ નહીં કરે, તો ભારતીય માર્કેટ તેમના હાથમાંથી સરકી જશે.

ચાલો સમજીએ કે ભારતે એવા કયા 4 મોટા "માસ્ટરસ્ટ્રોક" માર્યા જેના લીધે અમેરિકાને નમવું પડ્યું.

1. BRICS દેશો સાથે નવું ટ્રેડ મોડલ અને ડોલરને ચેલેન્જ

જ્યારે અમેરિકાએ ભારત પર ભારે ટેરિફ લાદવાની વાત કરી, ત્યારે ભારતે ગભરાવાને બદલે ચીન અને રશિયા જેવા BRICS દેશો સાથે વેપાર વધારવાની દિશામાં કામ શરૂ કર્યું. ભારત પાસે 2026 ની બ્રિક્સની અધ્યક્ષતા હતી, જેનો ભારતે ભરપૂર ફાયદો ઉઠાવ્યો. ભારતે લોકલ કરન્સી (સ્થાનિક ચલણ) માં વેપાર વધારવા પર જોર આપ્યું. આ સીધો અમેરિકન ડોલરના વર્ચસ્વ પર પ્રહાર હતો. અમેરિકાને સમજાયું કે જો ભારત બ્રિક્સ દેશો સાથે મોટું ટ્રેડ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઊભું કરી લેશે, તો અમેરિકન અર્થતંત્રને નુકસાન જશે.

2. પુતિનની ભારત મુલાકાત અને ડિફેન્સ ડીલ

ડિસેમ્બર 2025 માં રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન ભારતની મુલાકાતે આવ્યા હતા. આ મુલાકાત માત્ર ઔપચારિક નહોતી. આ દરમિયાન એનર્જી, ડિફેન્સ અને લોજિસ્ટિક્સ સેક્ટરમાં મોટા કરારો થયા. આનાથી અમેરિકાને સ્પષ્ટ મેસેજ મળ્યો કે ભારત ગમે તેટલા દબાણ છતાં તેના જૂના મિત્ર રશિયાનો સાથ છોડશે નહીં. અમેરિકાની ભારતને રશિયાથી દૂર કરવાની રણનીતિ અહીં નિષ્ફળ જતી દેખાઈ.