શેરબજારમાં ફરી કડાકો, મહારાષ્ટ્રના દુષ્કાળથી વધ્યું ટેન્શન; નિફ્ટી 5 મહિનાના નીચલા સ્તરે

IT સેક્ટરને બાદ કરતાં લગભગ તમામ સેક્ટરના શેરોમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. ખાસ કરીને રેટ-સેન્સિટિવ શેરો પર સૌથી વધુ દબાણ રહ્યું હતું. પીએસયુ બેન્ક ઈન્ડેક્સ લગભગ 3% તૂટ્યો હતો. બેન્ક ઑફ મહારાષ્ટ્ર, બેન્ક ઑફ ઈન્ડિયા, પીએનબી અને યુનિયન બેન્ક જેવા શેરોમાં 5% સુધીનો ઘટાડો જોવા મળ્યો. આ ઉપરાંત ઓટો અને રિયલ્ટી શેરોમાં પણ વેચવાલી રહી હતી. ડિફેન્સ, કેપિટલ માર્કેટ અને મેટલ સેક્ટરના શેરોમાં પણ નોંધપાત્ર દબાણ જોવા મળ્યું.

બજાર કેમ તૂટ્યું?

આજના ઘટાડા પાછળ ગ્લોબલ અને સ્થાનિક બંને પરિબળો જવાબદાર રહ્યા છે. એક તરફ West Asiaથી લઈને વૈશ્વિક બોન્ડ માર્કેટ સુધી ચિંતા વધી છે, જ્યારે બીજી તરફ ભારતમાં દુષ્કાળની સ્થિતિ બજાર માટે નેગેટિવ ટ્રિગર બની છે.

ઈરાન સંકટથી વધતી વૈશ્વિક ચિંતા

વૈશ્વિક મોરચે ઈરાન દ્વારા હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ફરી ખોલવાની શરતો પર પોતાનું વલણ યથાવત રાખવામાં આવ્યું છે. વીકએન્ડ દરમિયાન કોઈ કૂટનીતિક ઉકેલ ન આવતાં રોકાણકારોની ચિંતા વધી છે.

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પણ મિડટર્મ ચૂંટણી બાદ ઈરાન પર ફરી હુમલા શરૂ કરવાની ચેતવણી આપી હોવાના અહેવાલો છે. જોકે, ઈરાન સાથેનું યુદ્ધ આગળ કઈ દિશામાં જશે તે અંગે હજુ સ્પષ્ટતા નથી.

ગ્લોબલ ફંડ્સનો ચીન પર વધ્યો વિશ્વાસ

આ દરમિયાન ગ્લોબલ ફંડ્સનો ચીનના શેરબજાર પર વિશ્વાસ વધ્યો છે. લગભગ 4 વર્ષ બાદ ચીનના શેરો અંગેનું Underweight વલણ દૂર કરવામાં આવ્યું છે અને Active Long-only Fundsએ ચીનનું વેઇટેજ વધારીને Neutral કર્યું છે.

ફંડ મેનેજરોને AIને કારણે ચીનના શેરોના વેલ્યુએશન આકર્ષક લાગી રહ્યા છે. સાથે જ કંપનીઓના નફામાં વૃદ્ધિની પણ અપેક્ષા છે.

ચીન અને હોંગકોંગ પર ફોકસ કરતા ETFsમાં ઓગસ્ટ દરમિયાન લગભગ $19 મિલિયનની ખરીદી થઈ હતી. જ્યારે જુલાઈમાં આ ETFsમાં આશરે $1.94 મિલિયનની વેચવાલી થઈ હતી.

MSCI Chinaના વેલ્યુએશન પણ સસ્તા હોવાનું જણાવાઈ રહ્યું છે. 10 વર્ષના સરેરાશ 11.7xની સરખામણીએ હાલ વેલ્યુએશન લગભગ 10.2x છે.

બોન્ડ માર્કેટમાં પણ દબાણ

વૈશ્વિક બોન્ડ માર્કેટમાં પણ ઉથલપાથલ જોવા મળી રહી છે. જાપાન, ઓસ્ટ્રેલિયા અને ન્યૂઝીલેન્ડની બોન્ડ યીલ્ડમાં તેજીથી વધારો થયો છે. જ્યારે દક્ષિણ કોરિયાની 3 વર્ષની બોન્ડ યીલ્ડ લગભગ 4 વર્ષના ઉચ્ચ સ્તરે પહોંચી છે.

બજારમાં આ વર્ષે અમેરિકામાં 25 બેસિસ પોઈન્ટના વ્યાજદર વધારાની શક્યતા અંગે પણ ચર્ચા વધી છે. ઓક્ટોબરમાં Fed દ્વારા 25 bps દર વધારવાની સંભાવના 68.1% સુધી પહોંચી હોવાનું જણાવાઈ રહ્યું છે.

મહારાષ્ટ્ર અને કર્ણાટકમાં દુષ્કાળની ચિંતા

સ્થાનિક મોરચે મહારાષ્ટ્ર અને કર્ણાટકમાં દુષ્કાળની સ્થિતિ બજાર માટે ચિંતાનું કારણ બની છે. મહારાષ્ટ્ર સરકારે રાજ્યના મોટા વિસ્તારમાં દુષ્કાળ જાહેર કર્યો છે. અહેવાલો અનુસાર, રાજ્યના લગભગ બે તૃતિયાંશ વિસ્તાર પર તેની અસર પડી છે.

કેન્દ્ર સરકારની ટીમ દુષ્કાળની સ્થિતિનું જમીની સ્તરે મૂલ્યાંકન કરશે. 3 ઓક્ટોબરે કેન્દ્રીય ટીમ મહારાષ્ટ્રની મુલાકાત લેવાની છે. કર્ણાટકમાં પણ કેન્દ્રની ટીમ દુષ્કાળની સ્થિતિનું મૂલ્યાંકન કરશે.

કેન્દ્રીય કૃષિ મંત્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણ પણ પરિસ્થિતિની સમીક્ષા માટે મુલાકાત કરશે. મહારાષ્ટ્ર સરકારે કેન્દ્ર સરકારને રાહત પેકેજ માટે મેમોરેન્ડમ આપ્યું છે.

જમીની સ્તરના આકલન બાદ મહારાષ્ટ્રને દુષ્કાળ રાહત પેકેજ આપવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી પણ પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યા છે અને સરકાર ખેડૂતોની સાથે હોવાનો સંદેશ આપવામાં આવ્યો છે.