Mahakumbh 2025 આ વર્ષનો મહાકુંભ કેમ છે ખાસ અને તૈયારીઓ કેવી છે? અહીં જાણો કેટલીક રસપ્રદ માહિતી

પ્રયાગરાજ આજકાલ આધ્યાત્મિકતા, સંસ્કૃતિ અને આર્થિક પ્રવૃત્તિઓનું મુખ્ય કેન્દ્ર બની ગયું છે. 13 જાન્યુઆરીથી પ્રયાગરાજમાં મહાકુંભ મેળો શરૂ થઈ ગયો છે. આગામી 45 દિવસ સુધી, પ્રયાગરાજમાં વિશ્વનો સૌથી મોટો માનવ મેળાવડો યોજાશે. આ મેળાવડામાં 40થી 45 કરોડ શ્રદ્ધાળુઓ હાજરી આપે તેવી અપેક્ષા છે. કુંભ દરમિયાન, ભક્તો ત્રિવેણી સંગમમાં પવિત્ર ડૂબકી લગાવે છે. એવી ધાર્મિક માન્યતા છે કે મહાકુંભમાં સ્નાન કરવાથી વ્યક્તિના બધા પાપ ધોવાઈ જાય છે અને તેને પુણ્ય ફળ મળે છે.

પ્રયાગરાજમાં એક ભવ્ય ઉત્સવનું આયોજન

હિન્દુ ધર્મના આ મહાન તહેવારના આયોજન અંગે આચાર્ય રામકિશોર તિવારીએ કહ્યું, "મહાકુંભ મેળો માત્ર એક ધાર્મિક મેળાવડો નથી, પરંતુ એક પરિવર્તનશીલ અનુભવ છે. આ તે સ્થાન છે જ્યાં શ્રદ્ધા અને દિવ્યતાનો મેળાવડો થાય છે." ભક્તો અને સાધુઓમાં ઉત્સાહનું વાતાવરણ છે કારણ કે તેઓ શાહી સ્નાનની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા છે. કાનપુરની 56 વર્ષીય યાત્રાળુ સુશીલા દેવીએ પોતાનો ઉત્સાહ શેર કરતાં કહ્યું, "આ પવિત્ર ક્ષણનો અનુભવ કરવા માટે મેં વર્ષોથી રાહ જોઈ છે. સંગમના પાણીમાં પ્રવેશવાનો વિચાર જ મારી આંખોમાં આંસુ લાવી દે છે." જુના અખાડાના નાગા સાધુ સ્વામી જ્ઞાનાનંદ પુરીએ જણાવ્યું હતું કે, "શાહી સ્નાન એ એવો સમય છે જ્યારે આપણે ભગવાન સાથે તેમના શુદ્ધ સ્વરૂપમાં જોડાઈએ છીએ. આપણે આ પવિત્ર પ્રસંગની તૈયારી મહિનાઓ સુધી ધ્યાન અને ઉપવાસ કરીને કરીએ છીએ જેથી તેનો મહત્તમ લાભ લઈ શકીએ."

શાહી સ્નાનનું મહત્વ

હિન્દુ પરંપરા અનુસાર, આ શુભ સમયગાળા દરમિયાન ગંગા, યમુના અને પૌરાણિક સરસ્વતીના પવિત્ર સંગમમાં ડૂબકી લગાવવાથી પાપો ધોવાઇ જાય છે અને મુક્તિનો માર્ગ મોકળો થાય છે. કુંભની ઉત્પત્તિ સમુદ્ર મંથન (સમુદ્ર મંથન)ની દંતકથામાં રહેલી છે, જ્યાં દૈવી અમૃત (અમૃત) ના ટીપાં ચાર સ્થળોએ પડ્યા - પ્રયાગરાજ, હરિદ્વાર, નાસિક અને ઉજ્જૈન - આ સ્થળોને હંમેશા માટે પવિત્ર બનાવે છે. શાહી સ્નાન કુંભનું મુખ્ય આકર્ષણ છે, જેમાં ૧૩ અખાડાના તપસ્વીઓ સંગમની મોટી યાત્રા કરે છે. ભગવા વસ્ત્રોમાં સજ્જ, રુદ્રાક્ષની માળાથી શણગારેલા અને હાથમાં ત્રિશૂળ લઈને, સાધુઓ હર હર મહાદેવના નારા વચ્ચે કૂચ કરે છે. નિરંજની અખાડાના મહંત આનંદ ગિરીએ જણાવ્યું હતું કે, "શાહી સ્નાન એ આધ્યાત્મિક આનંદની ક્ષણ છે. તે આત્માની શુદ્ધિ અને પરમાત્મા સાથે જોડાણનું પ્રતીક છે."

સ્વિસ કોટેજ પણ તૈયાર

મહાકુંભની તૈયારીઓની વાત કરીએ તો, આ વખતે તેનું આયોજન ખૂબ જ મોટા પાયે થઈ રહ્યું છે. સંગમ નદી કિનારે આવેલી 4,000 હેક્ટરથી વધુ જમીનને એક વિશાળ તંબુ શહેર તરીકે રૂપાંતરિત કરવામાં આવી છે, જેમાં લાખો લોકો માટે રહેવાની વ્યવસ્થા છે. આ વિસ્તારમાં 150,000 તંબુ છે, જેમાં સામાન્ય તંબુઓથી લઈને વૈભવી સ્વિસ કોટેજનો સમાવેશ થાય છે. આ સ્વિસ કોટેજમાં એર કન્ડીશનીંગ અને ખાનગી શૌચાલય પણ છે. ટેન્ટ સિટીનું સંચાલન કરતા પ્રોજેક્ટ મેનેજર કરણ કપૂરે જણાવ્યું હતું કે, "આ શહેરની અંદર એક શહેર છે. અમે યાત્રાળુઓને સરળ અનુભવ પૂરો પાડવા માટે સ્વચ્છ પીવાનું પાણી, 24/7 વીજળી અને તબીબી સુવિધાઓ સુનિશ્ચિત કરી છે." સ્વચ્છતા જાળવવા માટે,1,45,000થી વધુ કામચલાઉ શૌચાલય સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા છે. ઘાટ દરરોજ સાફ કરવામાં આવે છે."