વિદેશી કંપનીઓને મોટો ઝટકો: ભારતમાં E-Cigarette પરનો પ્રતિબંધ હટશે નહીં, સરકારે સ્પષ્ટ કહી દીધી ‘ના’

E-Cigarette Ban India: ભારત સરકારે ઈ-સિગારેટ અને તમાકુના નવા ઉત્પાદનોને લઈને પોતાનું વલણ સ્પષ્ટ કરી દીધું છે. સરકારે ઈ-સિગારેટ પરના પ્રતિબંધને હટાવવા કે હળવો કરવાનો સાફ ઈનકાર કરી દીધો છે. સરકારના આ નિર્ણયને કારણે ‘હીટ-નોટ-બર્ન’ તમાકુ ઉત્પાદનો પરનો પ્રતિબંધ યથાવત રહેશે. ભારત સરકારના આ કડક નિર્ણયથી દુનિયાની મોટી તમાકુ કંપનીઓ, ખાસ કરીને ફિલિપ મોરિસ ઈન્ટરનેશનલને મોટો ફટકો પડ્યો છે.

શા માટે આ નિર્ણય મહત્વનો છે?

ભારત વિશ્વનું 7મું સૌથી મોટું સિગારેટ બજાર છે. અહીં દર વર્ષે અંદાજે 100 અબજથી વધુ સિગારેટનું વેચાણ થાય છે. આ વિશાળ બજાર પર નજર રાખીને વિદેશી કંપનીઓ ભારતમાં પ્રવેશવા માટે સતત પ્રયાસો કરી રહી હતી. જોકે, સરકારે 2019 માં જ ઈ-સિગારેટ અને હીટેડ તમાકુ પ્રોડક્ટ્સ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકી દીધો હતો, જે આજે પણ અકબંધ છે.

આરોગ્ય મંત્રાલયનો રોકડું પરખાવતો જવાબ

દુનિયાની સૌથી મૂલ્યવાન તમાકુ કંપની ગણાતી ફિલિપ મોરિસને એવી આશા હતી કે ભારત તેમના ‘IQOS’ નામના હીટેડ તમાકુ ઉપકરણ માટે એક મોટું માર્કેટ બની શકે છે. કંપની દાવો કરતી હતી કે આ ડિવાઈસ સામાન્ય સિગારેટ કરતાં ઓછું નુકસાનકારક છે.

પરંતુ, રોઇટર્સના એક અહેવાલ મુજબ, જ્યારે આરોગ્ય મંત્રાલયને આ વિશે પૂછવામાં આવ્યું ત્યારે તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું હતું કે, "ભારત સરકાર આ પ્રતિબંધને રદ કરવા, તેમાં કોઈ સુધારો કરવા કે તેને હળવો કરવા અંગે કોઈ પણ વિચારણા કરી રહી નથી." મંત્રાલયે એમ પણ ઉમેર્યું કે વર્તમાન કાયદા મુજબ હીટ-નોટ-બર્ન ઉપકરણો પ્રતિબંધિત છે અને ભવિષ્યમાં પણ આ સ્થિતિ એવી જ રહેશે.

કંપનીના લોબિંગના પ્રયાસો નિષ્ફળ