ભારત-અમેરિકા ટ્રેડ ડીલ: ખેડૂતોના હિતોને મળશે પ્રાથમિકતા, કૃષિ મંત્રીનું મોટું નિવેદન

ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલી ટ્રેડ ડીલની વાતચીતમાં ભારતીય ખેડૂતોના હિતોને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે. કૃષિ મંત્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારત આંખો બંધ કરીને કોઈ નિર્ણય નહીં લે. તેમણે એક ઇન્ટરવ્યૂમાં જણાવ્યું, “અમારી પ્રાથમિકતા ખેડૂતોના હિતોની રક્ષા કરવાની છે. અમે ફાયદા અને નુકસાનનું આકલન કરીને જ ટ્રેડ ડીલને અંતિમ સ્વરૂપ આપીશું.” આ નિવેદન અમેરિકાના કૃષિ ઉત્પાદનો માટે ભારતીય બજારમાં વધુ પ્રવેશની માંગના સંદર્ભમાં આવ્યું છે.

ટ્રેડ ડીલની વાતચીતની હાલની સ્થિતિ

ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે ટ્રેડ ડીલનો પ્રથમ તબક્કો 2025ની શરદ ઋતુ (સપ્ટેમ્બર-ઓક્ટોબર) સુધીમાં પૂર્ણ થવાની શક્યતા છે. બંને દેશોના વાટાઘાટકારો આ ડીલની રૂપરેખા તૈયાર કરવા માટે સતત કામ કરી રહ્યા છે. નીતિ આયોગના રિપોર્ટ ‘નવી અમેરિકી ટ્રેડ વ્યવસ્થા હેઠળ ભારત-અમેરિકા કૃષિ વેપારને પ્રોત્સાહન’ અનુસાર, 2024માં પૂર્ણ થયેલા ત્રણ વર્ષના સમયગાળામાં ભારતે અમેરિકાને 5.75 અબજ ડોલરના કૃષિ ઉત્પાદનો એક્સપોર્ટ કર્યા, જ્યારે અમેરિકાએ 2.22 અબજ ડોલરના કૃષિ ઉત્પાદનો ભારતને export કર્યા.

ભારતના મુખ્ય એક્સપોર્ટ્સ અને અમેરિકાની માંગ

ભારતના મુખ્ય કૃષિ એક્સપોર્ટ્સમાં frozen ઝીંગા, બાસમતી ચોખા, મસાલા, processed અનાજ અને value-added ઉત્પાદનોનો સમાવેશ થાય છે. બીજી તરફ, અમેરિકા ભારતમાં મકાઈ, સોયાબીન અને એનિમલ ફિડ જેવા ઉત્પાદનોનું એક્સપોર્ટ વધારવા માંગે છે. જોકે, ભારતમાં કૃષિ ઉત્પાદનો પર 39-50%ના હાઇ ટેરિફ અમેરિકા માટે અડચણ બની રહ્યા છે.

ખેડૂતોના હિતોની રક્ષા પ્રાથમિકતા

કૃષિ મંત્રીએ સ્પષ્ટ કર્યું કે ભારત ગ્રામીણ સમુદાયોની ચિંતાઓ અને ઘરેલુ ઉત્પાદકોને global price volatilityથી બચાવવા માટે સતર્ક રહેશે. તેમણે કહ્યું, “બે દેશો વચ્ચે વેપારની વાતચીતમાં સમગ્ર trade scenarioને ધ્યાનમાં લેવું પડે છે. ભારતની સાવચેતીભરી નીતિ અને ખેડૂતોના હિતોની રક્ષા માટેની પ્રતિબદ્ધતા એ બાબતને રેખાંકિત કરે છે કે આ ટ્રેડ ડીલ દ્વારા બંને દેશો વચ્ચે વેપાર વધારવાનો પ્રયાસ થશે, પરંતુ ભારત પોતાના ખેડૂતોના નુકસાનની કિંમતે કોઈ સમજૂતી નહીં કરે.